154 
OVER GERAAMTEN VAN BLADEREN EN VRUCHTEN. 
kommersoort Luffa geheeten. De Palmetto-borstels zijn stukken van 
zulke geraamten uit palmstammen , enz. 
Wil men geraamten uit bladeren of vruchten maken , dan zijn er 
verschillende middelen , om dit eenigszins langdurig proces te bespoe- 
digen. In de eerste plaats behoort men in hetzelfde glas of dezelfde 
flesch niet meer dan één soort van bladeren te doen , daar sommige 
bladeren stoffen bevatten , die in het water oplossen en de rotting 
vertragen. Ook de anderen zouden dan slechts langzaam rotten. In 
de tweede plaats kan men het begin van het rotten zeer versnellen , 
door aan het water kleine stukken van koolbladeren of koolstronken 
toe te voegen. Deze gaan zeer gemakkelijk in rotting over en geven 
dus aanleiding tot een zeer snelle vermeerdering van rottingsbacteriën 
(Amylobacter) in het begin. Ook kan men van tijd tot tijd het rottend 
water afgieten , om daarmede de losgekomen rotbare stoffen te verwij- 
deren en de werkzaamheid der bacteriën dus tot de nog niet losge- 
maakte deeltjes te beperken. Men mag dan echter nooit verzuimen 
er stukjes versch koolblad bij te doen , anders zou men het proces 
eer vertragen dan versnellen. 
Wegens den onaangenamen reuk zet men de glazen liefst in den 
tuin; zij moeten dan zoo bedekt zijn, dat de regen den inhoud niet 
verdunnen kan. En zet men ze op een zonnige plaats, dan kan de 
warmte der zonnestralen dikwijls den gang der ontleding bevorderen. 
Men behoeft ook niet te wachten tot alles - wat geen nerf is , is 
weggerot. Men kan zich tevreden stellen als al het weefsel goed opge- 
weekt is. Bespeurt men dit, door op een blad met de vingers te 
wrijven, dan giet men het water af, giet nieuw op en herhaalt dit 
tot het helder blijft. Na een paar dagen is dan de stank weg. Men 
legt nu de bladeren op een toegevouwen doek , ze glad aandrukkend , 
en borstelt met een fijn kwastje of grof penseel alles weg wat los 
laat. Houdt men het kwastje loodrecht op het blad en in een 
draaiende beweging, dan kan de bewerking gelukken, zonder dat de 
fijne nerven beschadigd zijn. Gelukt het niet, dan moet men, met 
behulp van koolbladeren, de rotting nog eenigen tijd voortzetten. 
Men kan ook de bladeren zonder rotting voorbereiden , door ze in 
een alcalische vloeistof te kooken. Los 40 gram kristallen van soda 
in 400 gram gewoon water bij kookhitte op , voeg 20 deelen ge- 
bluschte kalk toe en laat 15 minuten kooken. Laat bekoelen en 
bezinken en giet de heldere vloeistof af, om haar in een gesloten 
flesch te bewaren. In dat vocht laat men de bladeren een uur bij 
