168 
OVER SPIRITISME. 
het spier- en vaatstelsel worden weergegeven , en toch is dit zonder 
twijfel juist; en daar het juist is, moet bedoelde eigenschap geheel 
en al van de oplettendheid , de scherpzinnigheid en de ervaring des 
waarnemers afhangen. Iemand verstopt ergens iets. De gedachtenlezer 
treedt de kamer binnen , al of niet geblinddoekt , en vat hem bij de 
hand, die hij ook wel tegen zijn voorhoofd drukt. Daarop loopt hij vlug 
met hem door de kamer, geestelijk geheel en al met het opzoeken 
bezig, ingespannen acht gevend op de geringste aanwijzingen door 
de gedachten van den proefpersoon — terwjjl de laatste , zonder te weten , 
dat hij voortdurend spreekt (wel is waar niet met zijne stem , maar 
met zijne spieren), de hand vaster of losser vasthoudt of meer of 
minder sterk tegen het voorhoofd drukt , al naarmate hij dichter bij 
het verborgen voorwerp komt dan wel zich er van verwijdert. Nog 
sterker wordt door de inspannende oplettendheid of verwachting van 
den proefpersoon het vasomotorische systeem aangegrepen : bij het dichter 
komen bij het gezochte voorwerp slaat de pols sneller en de hand zweet. 
Zonder twijfel zullen de tact en de vermoedens van den gedachten- 
lezer deze aan het lichaam waar te nemen kenteekenen vaak aanvullen. 
Even zeker komt daarbij echter zóóveel werkelijk lezen door middel 
van de spieren te pas , dat die proeven een wetenschappelijk belang 
hebben en niet zonder grond voor onze doeleinden worden gebruikt. 
Bij niet of onvoldoende geblinddoekte oogen wordt de gedachtenlezer 
nog door de onbewuste gezichtsuitdrukking van den proefpersoon, bij 
de nadering bij het weggestopte voorwerp , geholpen. In dien geest 
heeft ook een zeer handig gedachtenlezer, alfred o. capper (29 Januari 
1883) zich schriftelijk uitgelaten (hack tuke , ibid. , p. 41 — 44.) 
Uit de volgende voorbeelden, die alle in hack tüke’s boek te vin- 
den zijn, zal wel voldoende de inwerking van de verbeeldingskracht 
blijken. 
» Braid spreekt van eene ongeveer 56-jarige dame, die in hare 
jeugd aan slaapwandelen had geleden , maar ten tijde van de proef 
geheel gezond en volkomen wakker was. Zij werd in een donker 
kabinet geleid , waar zij de polen van een sterke'n hoefmagneet moest 
beschouwen en beschrijven wat zij zag. Na lang kijken verklaarde 
zij, dat zij niets zag. Nadat echter braid haar had gezegd, dat zij, 
als zij er oplettend naar keek , er vuur zou zien uitkomen , zag zij 
dadelijk 'daarop vonken ; en weldra scheen het haar toe , dat het zoo 
sterk vonken regende , alsof zij eene kunstmatige voorstelling van eene 
uitbarsting van den Yesuvius bij woonde. Braid sloot nu den deksel 
