HET KIEMEN VAN VREEMD STUIFMEEL. 231 
evengenoemde oplossingen — kan het al of niet overgaan tot vorming 
van een kiembuis. 
Is het voor kieming onder die omstandigheden vatbaar , dan ziet 
men in den regel het kiemproces optreden binnen den tijd van 2 of 
3 uur na de uitzaaiing. Ik heb mij toen voornamelijk bezig gehouden 
met stuifmeel dat in water kan liggen , zonder daarvan nadeel te 
ondervinden , doch daarin niet tot kieming overgaat , en het kwam mij 
toen reeds spoedig waarschijnlijk voor. dat dit stuifmeel een specialen 
chemischen prikkel behoefde om te kiemen en dat in het al of niet 
voorhanden zijn van zulk eene chemische zelfstandigheid in het stempel- 
vocht, in sommige gevallen, eene verklaring kon gelegen zijn van 
het feit, dat sommige soorten van stuifmeel wel en andere niet tot 
kieming overgingen op een en denzelfden stempel. 
Ik meende dit te mogen afleiden uit de hieronder volgende feiten. 
Het stuifmeel van Mussaenda rufinervis , M. f rondosa, M. Teysmanniand , 
M. Afzelii , M. Reinwardliana en M. cylindrocarpa (tropische Rubiaceae) 
behoort tot die stuifmeelsoorten , die weerstand bieden aan de inwerking 
van water, doch die daarin niet tot kieming overgaan. Wanneer nu 
dit stuifmeel wordt uitgezaaid in een druppel gedistilleerd water , 
waarin tegelijkertijd een stempel van de plant is gelegd, dan gaan 
nagenoeg alle stuifmeelkorrels binnen den tijd van twee uur over tot 
de vorming van een kiembuis , die vrij spoedig eene zeer aanzienlijke 
lengte bereikt. 
Daarvoor is het niet noodig om den geheelen stempel te gebruiken ; 
de kieming treedt even goed in wanneer slechts de helft , een vierde of 
een achtste deel in den waterdroppel wordt gebracht en zelfs zag ik nog 
vaak duidelijke kieming bij toevoeging van y ]G deel van den stempel , 
d. w. z. van een stukje zóó klein , dat het ternauwernood onder de loupe 
met de pincette was op te nemen. 
Dat het kiemproces hier zou worden opgewekt door voedende be- 
standdeelen , die uit de stempeldeelen in het water diffundeerden , 
leek mij zeer onwaarschijnlijk wegens de uiterst geringe hoeveelheid, 
die zich in den waterdruppel kon verdeelen , en dat de verhooging 
van de densiteit der vloeistof hierbij geen rol speelde, bleek hieruit , 
dat in een oplossing van suiker , dextrine of agar-agar geen kieming 
viel waar te nemen. Dezelfde proef om stuifmeel te doen kiemen in 
het op deze wijze verdunde stempelvocht van dezelfde plant, gelukte 
ook bij vele soorten van Pavetta en verder bij Pentas carnea , Erio- 
stemma Jloribunda , een viertal soorten van Begonia , bij Uvaria purpurea , 
