VEEN- EN BOSCFI PLANTEN. 
261 
gevallen vormen zij een omspinsel , dat door talrijke uitstralende 
draden den wortel met den grond in verbinding brengt. Inwendige 
wortelzwammen plegen zich tot de buitenste lagen van het schors- 
weefsel te beperken en hier meestal tusschen de cellen te groeien ; 
slechts somwijlen in deze door middel van de kleine, doch sterk ver- 
takte uiteinden hunner draden binnendringend. Soms is het één laag 
van cellen , soms zijn het er twee of meer. Bij onze woudboomen , 
wier wortelen veelal ook van een uitwendig zwamomhulsel voorzien zijn , 
blijven de draden tusschen de wortelcellen ; bij Ericaceeën en andere 
kleine heesters of kruidachtige gewassen vindt men meestal geen uitwen- 
dige laag maar dringen de zwammen daarentegen in de cellen zelve 
binnen, deze dikwijls in bepaalde lagen geheel vullend. Zoo is het ook 
bij vele boomen , zelfs bij coniferen als Ginkgo biloba , den Taxus en den 
Jeneverbes, de Araucaria s, die bij ons meer kamer- en kasplanten zijn, enz. 
Onder de boomen hebben wilgen, populieren, iepen, esschen en 
berken weinig zwamdraden in hunne wortels, daarentegen leven de 
echte woudboomen , zooals eiken en beuken , om zoo te zeggen nage- 
noeg geheel door middel van zwamwortels. 
Wortels en zwammen hangen, daar zij in den grond leven, niet 
in die mate van de wisseling der jaargetijden af als stengels en 
bladeren. Vandaar dat men ze veelal laat in het najaar nog ziet 
groeien , als de groene vegetatie reeds allengs ophoudt of stilstaat. 
De grond is dan betrekkelijk warm. Aan vele soorten is het zelfs 
moeilijk, in den zomer de zwammen in de wortels te zien, terwijl 
dit in den herfst zeer gemakkelijk is. Zoo vooral bij het wintergroen 
of de Pyrola rotundifoiia , die toch juist om haar zwambehoefte tot 
de moeilijkst te kweeken wilde soorten behoort. 
De humus is de afval van het plantenleven en vormt daardoor 
de bovenste lagen van den grond. Soms zijn die lagen dik, soms dun. 
Van vingerdik tot de volle dikte onzer boschgronden en veenen komen 
alle overgangen voor. Bosch- en veenplanten wortelen nagenoeg alleen 
in dien humusachtigen grond ; maar op open terreinen of ondiepe bosch- 
gronden plegen de lagere kruiden een deel hunner wortels in den 
ondergrond te zenden. En dan komt deze bijzonderheid voor den dag , 
dat die lagere wortels steeds armer aan zwammen zijn dan de hoogere. 
Ja , het kan zijn , dat aan dezelfde plant een deel der wortels dicht 
door zwamdraden doorweven zijn , terwijl de diepere daarvan geheel 
ontbloot gevonden worden. Dit feit wijst al op zich zelf op een innig 
verband tusschen zwamwortels en humus-voeding. 
