286 
IETS OVER EEN BOEK EN OVER EEN BOEKJE. 
dicht daarbij het zich bij verdere ontwikkeling nooit sluitende poortje 
nog als een klein gaatje zichtbaar. 
Bij Santalaceae en enkele andere plantenfamiliën komen naakte 
eitjes voor, d. w. z. ontbreken de integumenten , die bij de overige 
Bedekt- en Naaktzadigen ten getale van één of twee aanwezig zijn. 
Elk dezer eivliezen vertoont gewoonlijk een parenchym-weefsel tusschen 
een buiten- en binnenepidermis , soms zijn er slechts twee lagen , 
een binnenste en een buitenste opperhuid. Tusschen de epidermis van 
de kern en tusschen de kiemzak is meestal parenchym ; de embryozak 
kan zich echter zoo sterk ontwikkelen dat van den nucellus alleen de 
epidermis te vinden is (Solanaceae), of dat ook deze ontbreekt (Umbelli- 
ferae) en dus de integumenten onmiddellijk om den kiemzak heen liggen. 
Na de bevruchting wordt de eicel de kiem en ontstaat in den 
embryozak een voedselhoudend weefsel , het endosperm , dat öf door 
het zich ontwikkelend embryo verbruikt wordt óf nog in het vol- 
wassen zaad aanwezig is , om dan als voedsel bij de kieming te dienen. 
Het weefsel van den nucellus, tusschen embryozak en integumenten, 
wordt meestal geheel geresorbeerd door den zich vergrootenden kiemzak, 
maar somtijds vormt het een voedselhoudend weefsel , perisperm 
genoemd , dat ook door de groeiende kiem wordt verbruikt. 
Van de integumenten kunnen alle lagen in de zaadhuid gevonden 
worden, of zij zijn gedeeltelijk verdwenen, of geheel of ten deele 
platgedrukt , nu eens beide , dan een der twee eivliezen , nu eens het 
binnenste , dan het buitenste. Bij openspringende vruchten vormen 
zich in de integumenten , die als zaadhuid het zaad hebben te 
beschutten , lagen van cellen , die dikwandig zijn of die verhouten ; 
bij niet-openspringende , bij split- en bij vleezige vruchten beschermt de 
vruchtwand voldoende en is de zaadhuid weinig of niet gedifferentieerd. 
Na ongeveer op deze wijze in ’t kort te hebben nagegaan, hoe ver- 
schillend bij verschillende planten de deelen van een eitje zich 
ontwikkelen , geeft dr. attema een overzicht van hetgeen verschillende 
schrijvers over dit onderwerp onderzocht en meegedeeld hebben. Het 
reeds op dit gebied bekende is in zoodanigen vorm bijeengevoegd, dat 
ieder gemakkelijk met een oogopslag vinden kan, wat hij omtrent 
den bouw van een volwassen zaadhuid wenscht te weten ; zijn eigen 
onderzoekingen heeft de schrjjver op dezelfde wijze daartusschen 
ingevoegd. In de linksche kolom van elke bladzijde vindt men telkens 
de beschrijving van de verschillende lagen der integumenten van een 
zaadknop uit een zich openende bloem , rechts worden de daaruit 
