18 
WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 
NATUURKUNDE. 
De telefonograaf. — Het is nog slechts weinige maanden geleden, dat de 
deensche ingenieur valdemar poulsen een door hem uitgevonden toestel be- 
schreef, waaraan hij bovenstaanden naam gaf. Toch zie ik, eenigszins tot mijn 
schrik, dat van de uitvinding reeds melding gemaakt wordt in een onlangs ver- 
schenen leerboek. Het wordt dus hoog tijd , dat ik den lezers van het Album een 
beschrijving geef althans van het beginsel , waarop de hoogst geniale vinding berust. 
Waartoe het toestel bestemd is, geeft de naam met voldoende duidelijkheid 
reeds aan. 
Het is een fonograaf, die beschreven wordt van uit de verte; de teekens zijn 
dan ook niet blijvende mechanische indrukken, die onmiddellijk door de geluidstril- 
lingen worden voortgebracht , maar veranderingen in de magnetische polariteit 
van een stalen lichaam. 
Men denke zich een gewonen telefoonaanleg met de volgende wijziging: In 
plaats van het blikken trilplaatje komt een stalen band , die aan de eene zijde 
noordpool- en aan de andere zijde zuidpoolmagnetisme bezit, en die vast genoeg 
voor den magneet van den telefoon ligt om niet te trillen ; maar die daarentegen 
langs de magneetpool kan voortbewogen worden, zoodat al zijn deelen achter- 
eenvolgens onder haren invloed komen. Die invloed zal, bij wisselende polariteit 
van den magneet, hierin bestaan, dat het permanente magnetisme van den band nu 
eens sterker en dan weêr zwakker wordt ; worden dus tegen den verwijderden 
mikrofoon geluidgolven gezonden, dan zullen die golven blijvende magnetische 
sporen achterlaten op den genoemden stalen band, sporen, die naast elkander 
liggende, het gesprokene als het ware registreeren. 
Wordt nu de aldus beschreven band voorbij de pool van een elektromagneet 
voortbewogen, in welks draadkring een telefoon is ingeschakeld, dan zullen de 
wisselende sterkten van het magnetische veld aanleiding geven tot inductie- 
stroomen, die in den telephoon op de bekende wijze trillingen doen ontstaan. 
Natuurlijk is het bovenstaande slechts als een schema te beschouwen, dat, 
aan het algemeen bekende vastknoopend , een denkbeeld van het beginsel tracht 
te geven. In werkelijkheid zijn de onderdeden van het toestel zóó gebouwd, als 
noodig bleek om de overbrenging van het gesprokene zoo duidelijk mogelijk te 
doen zijn. Zoo wordt b.v. de telefoon vervangen door een elektromagneet, welks 
polen zeer dicht bij elkander staan en waartusschen een staaldraad wordt voort- 
bewogen. De draad is spiraalsgewijze op een rol gewikkeld. Moet het gesprokene 
weêrgegeven worden, dan wordt dezelfde elektromagneet gebruikt, tusschen 
welks polen de draad ten tweeden male wordt voortgeleid, en die nu met een 
telefoon in verbinding staat. 
Om den draad voor een nieuw gesprek gereed te maken worden de vorige 
