93 — 
doch is na 24 of 48 aar zeer opvallend. Elke planter zal 
echter door proeven voor zich zelf uit moeten maken, of 
het voordeeliger is, gedurende elke halve maand dagelijks 
te tappen, elke maand om den anderen dag, of alleen 
gedurende bepaalde maanden van het jaar. De wijze van 
ontstaan der melksapvaten in Hevea, verklaart de verschil- 
len in opbrengst van hetzelfde oppervlak; de vaten hebben 
een zekeren tijd noodig om gevormd te worden, en daarom 
kan een oppervlak, dat op bepaalde dagen geen opbrengst gaf, 
naderhand goede uitstroomingen geven, wanneer het pro- 
ces van perforatie en vernietiging der celwanden voltooid 
is. Het is ook duidelijk, dat deze vaten lang of kort zullen 
zijn al naarmate veel of weinig cellen tot de vorming be- 
nut worden, en dat de meerdere of mindere uitvloeiing 
ook hiermede verband zal houden. Ook op Java vindt deze 
wondreactie bij Hevea’s plaats. Het is door proeven alge- 
meen uitgemaakt, dat de sapuitstrooming aan den voet van 
den boom overvloediger is dan in hooger deelen, en om 
deze reden wordt in den laatsten tijd getracht, door top- 
pen en snoeien van de jonge boomen, de stam een zoo 
groot mogelijken omvang te geven. 
Parkin, die een aantal proeven nam betrekkelijk de op- 
brengst van melksap op verschillende hoogten, kwam tot 
de conclusie : 
„dat er een grooter uitstrooming van melksap is uit 
„wonden gemaakt aan den voet van Heveaboomen, dan 
„uit eenige hooger gelegen deelen ; dat de uitstroomingen 
„uit deelen van 1 tot 5 of 6 voet hoogte van den s am 
„weinig verschillen, en dat boven de 6 voet de uitstroo- 
„ming van melksap sterk achteruitgaat.” 
Proeven in de Straits hebben aangetoond, dat de eerste 
4 voet van den stam het meest produceeren, doch veel 
planters gaan tot 6 voet. Op Java wordt volgens Tromp 
de Haas de beste uitkomst verkregen, door tot een hoogte 
van 1.5 meter te tappen. 
Onderstaand zijn een paar opgaven van tapresulta- 
