— 96 — 
boom beoordeeld moet worden. De omvang van den stam 
is van minstens even veel belang. Het is gebleken, dat 
in Ceylon onder gunstige omstandigheden Para-boomen 
in de eerste 6 of 8 jaren, per jaar 4 tot 5 duim in om- 
trek toenemen, en dat, ofschoon het product van 2 tot 6- 
jarige boomen dikwijls kleverig en van minder waarde is, 
dit volstrekt niet altijd het geval is. Daar nu een om- 
trek van 20 Eng. duim op een hoogte van 8 voet vrijwel 
als de geringste dikte beschouwd kan worden waarbij 
een boom met voordeel tapbaar is, en een boom zelden 
vóór zijn vijfde of zesde jaar deze grootte zal bereiken, is dus 
het gevaar van te jong tappen gering. 
Tappen bij een omtrek dan 20 duim is niet aan te be- 
velen, omdat het tapbare oppervlak dan te klein is. De 
bast is dan nog zeer dun, zoodat het haast niet mogelijk is 
insnijdingen te maken zonder het cambium te beschadi- 
gen, en om een loonende hoeveelheid caoutchouc te ver- 
krijgen moet men vrij groote wonden maken, die de 
boom moeilijk kan genezen. 
Uit al het voorgaande blijkt duidelijk, dat het van be- 
lang is de diktegroei van Hevea’s zooveel mogelijk in de hand 
te werken; op welke wijze dit door middel van toppen 
mogelijk is, werd reeds vroeger medegedeeld 1 ). De gunstige 
invloed van toppen op den diktegroei blijkt zeer duidelijk 
uit de onderstaande cijfers, die de omtrek op 3 voet geven 
van eenige 30 jarige boomen te Heneratgoda. 
Boomen met lange Boom vertakt Boom vertakt Boom vertakt 
rechte stammen op 11 voet op 7 voet op 9 .voet 
61.65.83.85.76. 109 duim 104 duim 109 duim 
duim. 
In welk jaargetijde, en op welk uur van den dag tappen 
het voordeeligst is, hangt van verschillende omstandigheden 
af. Over het algemeen zal men vinden, dat bij koel vochtig 
weder en met natten bodem, de sapstroom ruimer is dan 
D Teijsmannia 17e Jaargang 10e en 11e Afl. 
