DE CULTUUR EN DE BEREIDING VAN GAMBIR 
IN DEN RIOUW- ARCHIPEL. 
{Vervolg). 
Voordat ik mijn reisverhaal vervolg, wil ik eerst iets 
over de gambirplant mededeelen. Zij behoort tot de 
klimmende heesters. Wanneer geen boomen aanwezig 
zijn waarbij zij steun kan vinden, zooals in de aanplan- 
tingen het geval is, vormt zij lange takken, die door het 
gewicht der bladeren gebogen zijn. De bloemen staan los 
tot een bol vereenigd op den bloemsteel, een kenmerk 
waardoor deze planten gemakkelijk van andere te onder- 
scheiden zijn (zie bijgaande photo). Tot onze spijt hebben 
wij geen bibittuinen gezien, wat jammer is daar, zooals 
ik hoorde, men op Java juist met het kweeken van planten 
uit zaad veel last heeft. De oorzaak hiervan is mij on- 
bekend. Aan het verlies van kiemvermogen kan het niet 
liggen, daar dit volgens proeven van van Romburgh na 
90 dagen nog niet verloren is, mits men voor droog op- 
bewaren zorg draagt. Het schijnt mij daarom van belang 
hier aan te halen, hetgeen Bosscha over het kweeken van 
gambir uit zaad mededeelt. 
„Voor den aanleg der kweekbedden kiest men een 
geschikt terrein uit, dat dus niet te vochtig en ook niet 
te dicht bij hoog geboomte gelegen is. Dit wordt, na 
van alle onkruid gezuiverd te zijn, diep bewerkt en goed 
verkruimeld. Daarna wordt het door smalle paadjes in 
bedden afgedeeld, die men bij voorkeur van Noord naar 
Zuid legt, en vervolgens met een niet al te dunne laag 
rijshout bedekt. Dit wordt aangestoken en op de asch 
het gambirzaad tamelijk dik uitgestrooid. Zeer veel komt 
