— 107 — 
aan op het oogsten van het zaad; men moer daarbij alleen 
die vruchtjes uitkiezen, die aan den top reeds bruin ge- 
worden zijn, doch aan de basis nog een groen gedeelte 
vertoonen. Deze spreidt men op eene beschaduwde plaats 
dun uit, waarop zij openspringen en het uiterst fijne 
zaad te voorschijn komt. Nadat de ledige hulzen voor 
een gedeelte verwijderd zijn, wordt het overblijvende 
voor het uitzaaien aangewend. Nadat dit geschied is, 
wordt over elk der bedden een dicht dak gemaakt, 
dat men meestal met alang-alangstroo dekt. Veel last 
heeft men in den eersten tijd na het uitzaaien van mieren, 
die zeer belust schijnen te zijn op gambirzaad en dit weg- 
slepen; de asch en de overgebleven zaadhulzen, gaan dit 
gedeeltelijk tegen, maar door dik uit te zaaien zorgt men 
er voor, dat steeds genoeg over blijft. 
Veertien dagen na het uitzaaien begint de gambir op 
te komen, men ziet dan pleksgewijs het veld groen worden. 
Tevens echter, kiemen ook allerlei onkruidzaden en er 
behoort eenige oefening toe, om deze van de gambir te onder- 
scheiden. Toch is het van belang om alle onkruid zoo 
spoedig mogelijk te verwijderen. Daarbij moet men niet 
trachten dit met wortel en al uit te trekken, daar men 
in dat geval de uiterst kleine gambirplantjes mede zou 
verwijderen; men moet het slechts even boven den grond 
afknijpen. 
Op de jonge zaadbeddingen doet zich dikwijls eene ziekte 
voor, waarbij de plantjes bij plekken dood gaan en dan 
eene bruinroode kleur aannemen. De Chineezen zien hierin 
bloedplekken en verbieden daarom aan vrouwen, om in de 
nabijheid der gambirkweekbedden te komen. Nooit heb ik 
waargenomen, dat de schade door deze bibitziekte veroor- 
zaakt, groote afmetingen aannam. 
Waar dicht gezaaid werd en niet uitgedund, staan de 
gambirplantjes zeer dicht opeen, doch de krachtigste exem- 
1) !. c. bl. 165. 
