— 172 — 
afstand van enkele c. H., indien men voornemens is de 
jonge planten één of meerdere malen te verplanten, alvo- 
rens deze ter bestemder plaatse worden gebracht. 
2° De onderlinge afstand der zaden kan l-y 2 voet zijn, 
voor het geval men de zaailingen gedurende hun verblijf 
in de kweekerij, niet wenscht over te planten. < 
De onder sub 1 genoemde behandeling is ongetwijfeld 
kostbaarder dan laatstgenoemde, doch heeft het groote 
voordeel, dat de jonge planten een tweemalige wortel- 
snoeiïng ondergaan, terwijl zulks bij de onder sub 2 ge- 
noemde behandeling slechts éénmaal geschiedt. 
Zooals bekend is vormen de jonge Hevea-zaailingen een 
krachtigen penwortel en dicht bij den wortelhals een krans 
van bijwortels. Erkent men in Europa vrij algemeen het 
nut van het wegsnijden van den penwortel bij de meeste 
onzer cultuurboomen, hier koestert men nog maar al te 
dikwijls een veelal ongemotiveerde vrees, om deze bewer- 
king toe tepassen. Het zou mij te ver voeren, indien 
ik hier de voor- en nadeelen aan het wegsnijden van den 
penwortel verbonden, „eingehend” wilde behandelen. 
In algemeenen zin heeft deze bewerking de volgende 
voordeelen : 
1°. Het ontstaan van een grooter aantal zij wortels door 
vermeerdering van voeselopnemende organen, en : 
2°. Een physisch of chemisch ongunstigen ondergrond 
zal een minder nadeeligen invloed uitoefenen op planten, 
welke geen penwortel hebben, dan op dezulke welke een 
dergelijk orgaan wel bezitten. Er is echter een omstan- 
digheid, waarop ik in het bijzonder de aandacht meen te 
moeten vestigen. In de Hevea aanplantingen op Ceylon 
werden boomen aangetroffen wier penwortels door witte 
mieren waren vernield. Bij nader onderzoek bleek, dat » 
het aantasten door witte mieren als secundair verschijnsel 
moest worden beschouwd, zulks geschiedde namelijk als 
gevolg van het optreden van zekere fungi, de zoo gevreesde 
wortelschimmels. 
