— 179 — 
is het waarschijnlijk, dat men hier met Tomes lucidus — een schim 
mei, die vrij veel in de tropen voorkomt — te doen heeft, zeker- 
heid dienaangaande is echter nog niet te geven. 
Ziekte in de Borassus flabellifer , Lontar en 
andere Palmen in Godavery. 
De Lontar behoort hier onder de meest bekende palmen. In 
verschillende streken in Britsch-Indië en ook in onzen Archipel komt 
hij veelvuldig voor, minder op West-Java, maar meer in Oost-Java, 
Madoera, de kleine Soenda-eilanden, de Molukken, op Celebes, enz. 
Uit de bloemkolven wordt een ontzettende hoeveelheid suiker- 
houdend vocht verzameld, waaruit suiker wordt bereid. De eigenlijke 
Javaansche naam is Soewalen. 
In 1904 werd voor het eerst de ziekte opgemerkt, die de palmyra- 
palm-aanplautingen in de Godavery- delta bedreigde. Het volgende 
jaar bleek het, dat ook de klapperboomen aangetast werden. Het 
schijnt dat reeds in 1897 enkele zieke boomen gezien zijn, in de 
laatste jaren echter verspreidde de kwaal zich meer. Tegenwoordig 
komen de zieke boomen over een aanzienlijke uitgestrektheid voor, 
hier en daar tusschen de aangetaste streken vindt men plekken, 
waar de boomen gezond blijven. 
In het begin meenden de plaatselijke autoriteiten, dat een groote 
tor, die dikwijls in de zieke boomen werd aangetroffen, de schuldige 
was. Het is nu bewezen, dat genoemde kever valsch beschuldigd 
is, en het hier ook een schimmel is, die de schade veroorzaakt. 
Hoe ernstig het gevaar is, blijkt uit het feit, dat in sommige streken 
76 pCt. van de bestaande boomen bezweken was. In andere 
streken waren het 10 pCt. ; men schat dat de boomen één a twee 
roepies per jaar opbrengen, het is een aanzienlijk verlies voor den 
inheemschen planter. Ofschoon er geen twijfel bestaat dat ook 
klapperboomen aangetast worden, is het percentsgehalte niet zoo 
groot en verloopt de ziekte daarbij niet zoo snel. Het steviger 
weefsel van den klapper zal daar wel de oorzaak van zijn. 
De verschijnselen der ziekte zijn als volgt : een der jongere 
bladeren begint te verbleeken en verdort langzamerhand, op dezen 
eersteling volgen andere, tot het hart van den boom aangetast 
wordt en de geheele kroon verwelkt en afvalt. Het proces gaat 
langzaam, maar zeker; aangetaste boomen blijven nog een tijd 
lang leven, op den duur sterven zij af. 
