— 667 — 
als er een goede oogst dezer vruchten werd verkregen, de 
landrente grif binnenkwam, in slechte manggajaren daaren- 
tegen had men er veel moeite mede. 
Met den aanplant van vruchten en dergelijke moet echter 
rekening gehouden worden met het gebied van afzet en de 
hoeveelheid vruchten, die daar geplaatst kunnen worden. 
Als voorbeeld diene het Departement du Rhöne in Frank- 
rijk, daar werden in 1892, 3 millioen kg. versche vruchten 
uitgevoerd; in 1905 was de export gestegen tot 11 millioen, 
daar de teelt nog altijd voordeelig is, worden de aanplantin- 
gen nog voortdurend uitgebreid. Men verwacht daar weldra 
overproductie en dientengevolge schade voor de planters. 
Hier hebben wij iets dergelijks met doekoe en ramboetan, 
in jaren als er bijzonder veel vruchten zijn, is er hier over- 
productie, dan worden b. v. dikwijls doekoes verkocht tegen 
2 Ct. per 100 stuks, en wordt nauwelijks het plukloon 
betaald. In werkelijkheid is er echter geen kwestie van 
overproductie, want in de eerste plaats worden werkelijk 
superieure vruchten nog behoorlijk betaald, en op eenigszins 
grooten afstand gelegen plaatsen in Oost-Java, laat staan 
op de Buiten-bezittingen zijn dergelijke vruchten dan bijna 
of in het geheel niet te krijgen. 
De handel en het vervoer in vruchten verkeeren hier 
nog in hunne kindsheid, want behalve over kleine afstan- 
den, zooals tusschen hier en Batavia en op eenige andere 
plaatsen niet te ver van elkaar gelegen, merkt men er 
weinig van. Er ligt hier nog een ruim veld voor onder- 
nemende lui open. Om een paar voorbeelden te noemen, 
zouden er heel wat van de beste ramboetan, kapoelasan 
en doekoes in Oost- en een deel van Midden- Java te plaatsen 
zijn, daartegenover zouden de beste mangga’s van Oost- 
Java hier in grooten getale verkocht kunnen worden, en 
zoo zijn er nog veel andere vruchten, o. a. de druiven van 
Probolinggo, de balimbings van Demak, de djeroeks van 
Garoet en van Poenten, de pompelmoes van Batavia enz. enz. 
Indien men in den vruchtentijd de advertenties in de 
