— 770 — 
product der hybriden voorkomt, moet denkbeeldig ge- 
noemd worden. De verschillende plukken geven vrij sterk 
verschillende cijfers; het is een zeldzaamheid, wanneer 
men 20 % voosboon vindt. De verhouding tusschen het 
gewicht der roode bes en het gewicht bereid product 
hangt, behalve van de dikte der schil, van het percentage 
voosboon af; gemiddeld mag deze verhouding voor de hy- 
bride op 8: 1 a 9: 1 gesteld worden. Wat dit betreft komt 
de pluk dus voordeeliger uit dan bij Liberia, waar de uit- 
levering in het gunstigste geval 1/10 van het gewicht 
der roode bes bedraagt. 
Het voornaamste punt bij de beoordeeling van een nieuwe 
vorm is, behalve de prijs, dien men voor het product 
krijgt, de jaarlijksche productie per bouw. Deze laatste 
is bij de hybriden ongetwijfeld zeer bevredigend. De 
geschiedenis van de Kalimas-hybride-enten op Kali Bakar 
is in dit opzicht leerzaam. 
In 1900 werd hier begonnen met het maken van tak- 
enten; de twee volgende jaren hield men dit vol, zoodat 
aan het eind van 1902 in het geheel 40.000 planten in 
den grond gebracht waren. Deze zijn niet in één com- 
plex uitgeplant, maar gebruikt om slecht staande stukken 
mede te beplanten, zoo bv. neusjes waar de bovengrond 
afgespoeld was, en plekken, waar de Javakoffie het had 
afgelegd. De plantwijdte was meestal 6X6 voet. Voor 
een deel hebben de planten later te lijden gehad van te 
zware beschaduwing door Ficus en Cacao, zoodat men, 
wanneer men het totaal van de hybridenaanplant op 25 
bouws stelt, daarmede een niet te kleine schatting maakt; 
en er moet dan, ik wijs er nogmaals op, ook nog rekening 
worden gehouden met de omstandigheid, dat de hybriden 
onder voorwaarden groeien, die minder gunstig zijn dan 
de gemiddelde. 
In 1902 waren de prijzen van de hybride-koffie zoo 
slecht, dat men ophield met het uitbreiden van den aanplant. 
Eerst in de laatste jaren is men er weder mede begonnen, 
