( 383 ) 
gen verontruste *J. Men vergenoegde zieh inet de verkla- 
ring, dat dat verschil in de gebruikte werktuigen liggen 
moest, maar het bleef geheel onbeslist, welk van beide 
werktuigen de schuld moest dragen. De onzekerheid, die 
bij de metingen omtrent dubbele sterren reeds bestond, 
werd, door deze uitkomst, nog aanmerkelijk vergroot. 
De mikrometer van äiky, ook aan een’ goeden kijker 
toegevoegd, is bij zulk eenen helioniWer als die van Ko- 
ningsbergen volstrekt niet te vergelijken, inaar de wijze van 
meten is bij beide werktuigen dezelfde, en ik vermeende, 
dat de mikronaeter van airy, na de bepaling zijner fouten, 
ook omtrent dubbele sterren, uitkomsten van eene zeer 
hooge naauwkeurigheid zoude toelaten. Nog nimmer waren, 
door denzelfden waarnemer, stelselraatig dezelfde dubbele 
sterren met twee mikrometers uitgemeten, waarvan de een 
een draden-mikrometer is en de andere op het beginsel der 
dubbele beeiden rust, en ik besloot tot dien arbeid, niet 
slechts, in de hoop van daardoor iets ter verklaring van 
het bestaand verschil te zullen kunnen bijdragen, maar ook 
omdat het mij wenschelijk voorkwam, dat de onderlinge 
vergelijking van beide werktuigen bepaaldelijk door mij ge- 
schiedde. Terwijl zieh een verschil openbaarde tusschen de 
metingen van struve en die van alle overige waarnemers, 
wier meerendeel met kleinere werktuigen gearbeid had, kwa- 
men, althans mijne eerste reeksen van metingen, nagßnoeg 
volkomen met die van struve overeen, ofschoon het werk- 
tuig, waarvan ik mij bediende, tot de allerkleinste in zijne 
soort behoorde. Mijne latere metingen zijn niet strenge- 
lijk onderzocht, maar uit hare vergelijking met de vroegere 
blijkt het, dat ik mij zelven ben gelijk gebleven en nu, 
bij het meten met den draden-mikrometer, alleen staande 
met STRUVE, kwam het mij niet onbelangrijk voor te be- 
*) Btohuchlunijen der Kaiserlichen Universtläls Slernwarte Dorpat, von 
Or. j. u. uauLGK. Uaud XV, Ablh. H, bl. 30 en Ästr. yachr, Baud 
59, bl. 1 
