( 148 ) 
tot de kennis daarvan te geräken kan men gebruik maken 
van alle proeven omtrent de electrodynamische werking op 
de deelen van een stroomgeleider, wanneer die ten opziclite 
van elkander bewegelijk zijn. Eene dezer proeven is ecliter 
voldoende, namelijk die van Ampere, later door v. Etting- 
hausen herhaald, waardoor bewezen werd, dat een door een 
electrisclien stroom doorloopen cirkelboog, die draaibaar is 
om zijne as, door een willekeurigen gesloten stroom in de 
nabijheid nooit in beweging gebracht wordt. 
Wanneer een stroomelement cls aan den invloed van den 
stroom in s' is onderworpen, zal men altijd al de krachten, 
die erop werken, naar een zelfde punt, waarvoor wij het 
midden van d s kiezen, kunnen overbrengen en daarbij eene 
resulteerende kracht en een koppel kunnen verkrijgen. Zal 
nu het resultaat der proef van Ampere en v. Ettinghausen 
voor alle stroomgeleiders in den vorm van een cirkel- 
boog doorgaan, dan moet het ook voor stroomelementen 
gelden, daar men deze als cirkelbogen kan opvatten. Elke 
lijn, gelegen in het vlak, dat het element loodrecht midden- 
door deelt, kan daarbij als de as van den cirkelboog be- 
schouwd worden ; om elke zoodanige lijn kan het element 
dus door de werking van gesloten stroomen geene wenteling 
verkrijgen. Daaruit volgt, dat de bovengenoemde resultee- 
rende kracht loodrecht moet staan op het element en dat de 
as van het koppel de richting daarvan moet hebben. 
§ 5. Ten einde vooreerst de kracht nader te bepalen zul- 
len wij de hypothese invoeren, dat het element d s door 
zijne componenten d x, dy , dz mag vervangen worden. Op 
de eerste daarvan kan slechts eene kracht werken, evenwij- 
dig aan het r/^-vlak; noemen wij de componenten daarvan 
evenwijdig aan de y- en 2 -as resp. k z dx en k' y dx, dan 
kunnen k z en k' y slechts functien zijn der coördinaten 
x, y , z van het punt, waaraan het stroomelement geplaatst 
is, functien, die bepaalde waarden moeten hebben, zoodra 
de vorm en de stand van den werkenden stroom s zijn ge- 
geven. Op dezelfde wijze werken op dy de krachten k, c dy 
en k' z dy in de richtingen der z- en #-as, op dz de krach- 
ten k y dz en k' x d z , die evenwijdig aan de x- en y - as zijn 
