( 309 ) 
wezen bronnen van fouten evenwel weinig invloed gehad 
hebben. Immers, bij alle stoffen behalve het zoutzuur heeft 
de schrijver de diflfusie eerst bepaald, nadat er 10 — 20 of 
meer dagen verloopen waren. Dan zullen, als men den in- 
vloed der zwaartekracbt als standvastig beschouwt, de tij- 
den, die noodig zijn geweest, omgekeerd evenredig zijn met 
de difiusieconstanten. 
Over den invloed van de sterkte der oplossing op de dif- 
fusieconstante wordt door den schrijver niet gesproken. Bij 
de proeven met wijnsteenzuur, citroenzuur, natriiunacetaat 
eil chloralhydraat, werden oplossingen van versckillende 
sterkte genomen, maar was van dien invloed niets te bemer- 
ken. Waarscliijnlijk zijn de uitkomsten daarvoor nog niet 
nauwkeurig genoeg. Immers, als de invloed bestaat, is die 
zeer gering. Weber beeft bij zijne bepalingen met zinkvi- 
triool van verscbillende sterkte (20 en 30 pCt.) een klein 
verschil gevonden, niet meer dan 5 pCt. in afnemenden zin. 
Hij acht dan ook de hoeveelheid diffundeerend zout niet 
au 
enkel afhankelijk van het sterkteverval — , maar ook in 
CajxJC 
veel geringer mate van de volstrekte waarde van u, en 
meent dat de wet van Fick op dezelfde wijze moet verbe- 
terd worden als de wet van Fourier voor de warmtege- 
leiding. 
Schuhmeister heeft grooter verschillen gevonden bij zijne 
proeven met chloorkalium, chloornatrium, iodkalium, brom- 
lithium; verschillen, die wel 10 pCt. bedroegen, doch in 
toenemenden zin; juist het omgekeerde van Weber’s erva- 
ring. De diffusieproeven van vroegere waarnemers zijn stellig 
te onnauwkeurig geweest om den invloed der sterkte op de 
diffusie te doen bemerken. 
Zien wij vooreerst van dien invloed af, dan blijft onze 
slotsom deze, dat de proeven van Dr. Scheffer eerst dan 
voor eene strengere berekening der diflfusieconstanten vatbaar 
zullen zijn, als hij bewezen zal hebben dat de boven aangewe- 
zen fouten mögen verwaarloosd worden. In dat opzicht is het 
