( 31 ) 
bpe gfjene bpe ble tonnen Icg^ || gf)cn oft bt;e bic 35afeng || 
betten.” 
Het schijnt hier eene soort van oetrooi te zijn, echter zon- 
der bekrachtiging der overheid. 
De 17 e bladzijde geeft ons eene figuur, waarvan eerst de 
onderstaande beschrijving möge volgeu. 
„^feni, bic roeten roil »eel bie maen aftcr bpe || &on of 
»oor ig. @o äalme roeeten bat bie mae in ! : een etmael i»ao$et 
oft minbert op bcöc ronbe figucr || alle bage een ßttthl eh. o. 
gtrefe mafen. iiij. »re/ eh !i £». ^treten mafen. »ii. »reu/ £o i$ 
bpe maen »ol »an || bie $on of. £)aer bouen enbe beneben be^e 
ronbe ft# || guer ötaet.” 
De figuur zelve bestaat uit een cirkel met de I H S in het 
ruidden en twee concentrische ringen daaromheen. die door stralen 
in 32 sectoren verdeeld zijn. De twee bovenste zijn ledig; de ove- 
rige links bevatten van boven naar beneden de cijfers 1,2, 3, 4, 
5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 21 (lees 12), 31 (lees 13), 41 (lees 14) 
: en 51 (lees 15); dan weder rechts naar boven de cijfers 1, 
' 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 31, 41 en 51 (lees 13, 
14, 15). De buitenste ring bevat de gedaante van het don- 
kere gedeelte der maan, zooals die zieh op de aangewezen 
punten van haar loopbaan voordoet ; beginnende bij volle 
| maan boven, grooter wordende naar de nieuwe maan beneden, 
i en weder afnemende tot volle maan boven. De figuur geeft 
i alzoo eene zeer duidelijke voorstelling van de verschillende 
I phasen der maan op de verschillende tijdperken van hären 
ouderdom, maar is tamelijk grof geteekend, zooals uit het 
hier bijgevoegde plaatje, Fig. 1, blijkt. 
3. De beide in N°. 1 en 2 beschreven boekjes vond ik 
i in de Akademische bibliotheek te Amsterdam onder het num- 
mer S, 1584 en 1585. Achter het tweede is nog bijgebon- 
' den een boekje over scheepsrecht van denzelfden druk en bij 
denzelfden uitgever, dus wel van denzelfden tijd, hoezeer er 
geen jaartal op voorkomt. Het draagt den titel „Drbinancie 
bpe bie gbemene odfipperen gtuermannen boersgegelle en coop# 
lupbe mir malcanberen begberenbe »ä sdfipreebre »atme in Jpob 
lant/ Jcdät/ ©laebere fjoubenbe jijn.” 3 ) 
Het bevat een en dertig artikelen omtrent de rechten en 
ver plichtingen van den schipheer of schipper, den coopman of 
