NOMINA. 
5 
ob;servatio. 
I. Ad vexatiffimam illam quaeftionem , vtnim aliquod hehralcum\^\\\'ino\nti\ 
in' facris litteris occurrat , quidam affirmatiue, alii dubitatiue, immo nonnulli plane 
negatiue refponderunt diuinorum oraculorum interpretes. Ex varia autem interpre- 
tatione rarioris illius phrafeos pyn mmo > quae, quia non nifi psalmo XXXVII. 
verf. legifiir, iam pridem criticis facris crucem fixit, diuerfae hae originem tra- 
hunt fententiae. 'Enimvero defeendit a rad. mr, quae proprie fplencluit y emicuit, 
ortus ejl lexicographis fignificat. Quoniam autem 'viror plantae non faltem apud Grae^ 
eos atque Latinos^ verum etiam apud Arahes^ potillimum autem Hebraios palum jplen- 
doris nomine venit, atque ita haud raro verba fplendendi ad virorem referri folent, 
quae omnia celeb. Hulen/ium philologus, I O. S I3I ON l S ?), plurimis egregie ilhi- 
lirauit exemplis; hinc forte, a perpetuo fdlket fplendore, h. e. 'virore^ laurus Hebraeis 
^ didla videri pollet. Q^japropter non tantum omnia lexica/?^^r4/V.?fub vocabulo mm 
laurum intelligunt ; fed ipli pariter Hebraei recentiores, quos P A G N i N V S , v AT A- 
BLVS, LVTHERVS, aliique , fequuntiir, eandem haneVocem de lauro interpre- 
tandam efle fuadent. Alii faepius excitatam, atque non nifi femei in facro codice 
obuiam hanc phrafin, generaliori notione contenti, arborem indigenam, in natiiio fo- 
lo ortam, atque iion aliunde transplantatam reddiderunt. Vtramque hanc fenten- 
tiam in dubium vocare haud ita pridem vifvim fuit nouillimo plantarum facrae feriptu- 
rae interpreti, celeb. OL A VO CELSio/), faniigeratillimo Vpfalienfium theologo, 
qui in fupra allegato Daseidis loco fub voce nec generatim arborem indigenam, 
nec nominatim laurum, nec denique aliam certam arboris in Palasfiina 
fpeciem intelligendaui elTe autumat. Etiamfi autem vir fumme venerandus , a quo 
me dilTentire palam profiteor, eos, qui controiieiTam hanc vocem potius de arbore, 
quam homine indigena interpretantur , coeco illi fimiles exiftimet, qui marC. VIII 
vifii nondum plene recepto, r^s %ti us videbat; tamen diffiteri 
nec polium, nec volo, mihi quidem ea haud fatis folida apparere argumenta, qui- 
bus et aliorum fententias infringere , et fiiam opinionem fuperhruere annifiis eft ma- 
gni nominis theologus , atque celebris faeciiJi nolrri botanicus. Palmariae autem 
obic61ioni, qua ViR SVMME VENERANDVS Hebraeis vix arborem fignifi- 
care adflruere conatur, in primis quaedam refpondet obferuatio, quam 
variis elegantioris dodlrinae viitutumque decoribus ornatillimus quidam conterraneus 
ac lingularis iiofter amicus, quondam Lugduni liatauorum ex ore celeb. SCHVLTEX- 
Sil fui calamo exceptam, liberaliter nobiscum coinniunicauit. Contentus, celeb. 
SGHVLTENS inter alia in excitata ad eandem hanc phrafin controuerfam obfervatione 
inquit, tantisper ero notione generaliore fvuUcis /(?«arbufculi, quam adiechitn epitheton\yii“\ 
nece jf arto exigit , quippe qued in facra feriptura femper de arboribus adhibetur, Hacc fi 
vera funt, certe proprie haud hominem, verum arborem indigenam defignabit. 
(^loniain porro D i o N vs. L A M B I N V s obferuanit lauros non numerari in arbo- 
ribus vmbriferis, neque vel ramos habere ita explicatos, vei frondes ita denfas , vt 
earum vmbra folis ardorem arcere polfit; hinc celeb. C E LS i v s : Qgodfi igitur, inquit, 
arborem e(Je aodis , non certe laurum, fed aliam fingas necejje efl , quae in ludaea 
frequens fuerit, et altitudine , frondiumque aombra, atque amoenitate praeceliuerit cae- 
teris. Hanc pariter celeb. viri fententiam fuadente in primis PLiNio^) atque 
BELLONIO i') , quorum ille enormes lauro tribuit vmbras, hic vero in monte Atho 
A 3 fatis 
e) In Arcano Formar. Nominum Hebraeae linguae part. i pag. 352, 
f) ;ii Hicrobotanico parr. 1 pag. 194 feqq. 
g) Ad Horar. Carm. lih 2. od. iS- 
h) Niw. hili, lib. 17. cdir. Harduin. tem, 2 p. 62. 
0 Obferuat. lib. i cap. 43 p.m. 43. 
