Naüclea, 
— 31 
Rubiaceae. 
zonder reuk, samentrekkend van smaak en iets bitter. De middelnerf 
aan de bladbovenzijde soms rood. Jonge bladeren bleekgroenachtig- 
roodbruin. — Tusschen de jonge tegen elkander geplakte steunblaadjes 
zit een vrij dik laagje witachtig, dikvloeibaar, zeer kleverig sap. Bloe- 
men zeer talrijk; wit; sterk stinkend. Kelk stroogeel. Bloem- 
kroon en helmknoppen roomkleurig. Stijl en stempel wit. Vruch- 
ten vuil-grauw. 
Aanm. Deze soort is alleen in de uiterste exemplaren van N. excelsa scherp te schei- 
den; géén der kenmerken schijnt volmaakt constant ie zijn en de bloemen zijn niet te 
onderscheiden. 
Sommige exemplaren (van den Pengalengan) zijn door Miquel eerst als N. exceUa 
(Fl. I. B. II p. 139) daarna als N. cordata (ibidem 542) en eindelijk als N. ohtiisa 
(Ann. IV 181) beschreven. 
De grootbladige exemplaren van den Gedeh en den Salak en van Bantën (in Herb. 
Kds. ook van Takoka en Tjigënteng) zijn door Blume en Miquel als X. cordata onder- 
scheiden. Zij zijn o. i echter onmogelijk scherp van het type (Pangëntjóngan) te onder- 
scheiden Wij volgen het voorbeeld van IIaviland door deze als variëteit major af te 
zonderen. 
De exemplaren van de Oengaran (door Miquel tot het type van N. ohtusa gerekend) 
zijn door ons als var. pnhescens afgezonderd, daar zij door de langere, behaarde 
bloemstengels tot N. excelsa naderen, en de bladeren in één exemplaar van Herb 
Kds. van onderen behaard zijn. 
Geogr. verspreiding: Buiten Java: „Siimatra” [Beccari]. Op 
Java: In de Preanger bij Palaboehanratoe op ongeveer 100 M. zeehoogte en 
op den G. Galoenggoeng en Telagabodas op 1200 M. tot 1600 M. In de res. 
Batavia boven Buitenzorg op den G. Salak op 800 M. bij Bëbodjong. In de 
res. Tëgal boven Simpar op den G. Slamat op 1500 M. In res. Pëkalongan 
boven Soerdja op 1400 M. In de res. Banjoemas bij Pringamba op 1000 M. 
In Bagëlen op 1400 M. bij Klëdoeng. In res. Sëmarang op den G. Të- 
lëmaja bij Sëpakoeng op 1400 M. In de res. Madioen op den G Wilis 
bij Kgëbël van af 1300 M. tot op 1750 M. In de res. Bësoeki bij Tjo- 
ramanis op den Z. W. Rahoen op 800 .M. Kaar het schijnt (het type) 
vooral in West- en Midden-Java beneden 1800 M. en bij voorkeur op 
ongeveer 1400 M. — Voorkomen: Verstrooid groeiend, maar in som- 
mige streken o. a. op den G. Wilis en den G. Galoenggoeng op 1500 M. 
in talrijke individuen voorkomende. — Standplaats: Vooral in altijd- 
groene bergwouden; veel maar in West- en Midden-Java dan in Oost- 
Java. — Bladafval: Altijdgroen. — Bloeitijd: Bij Kgebel (Madioen) 
in October 1892 algemeen met rijpe vruchten maar toen geen enkele in 
bloei. Op den G. Tëlëmaja in Mei vruchten; en op den G. Salak in 
Sept. vruchten verzameld. Bloemen in Augustus bij verschillende exem- 
plaren op den Galoenggoeng. — Gebruik: Hout in de Preanger voor 
huisbouw, maar in Madioen niet gebezigd. Schors enz. geen nut aan 
de inlanders bekend. — Cultuur: Op den Sëndara met andere soorten 
gemengd voor herbewouding van kale berghellingen op 1400 M. Daar- 
voor ter verdere proefneming aan te bevelen. -Inlandsche namen: 
