Macropanax. 
17 — 
Araliaceaè. 
Aanm. Beschrijving naar talrijke exemplaren van Herb. Kds. vergeleken metauthenth. van 
Miquel. Enkele exemplaren zoowel uit Oost- als Westr Java hebben dubbel saamgestelde 
pluimen (M. f oribundiim Miq.^. Verder zijn er belangrijke verschillen in de beharing, die bij 
de ex. uit West-Java nagenoeg geheel ontbreekt; terwijl bij die uit Oost- en Midden-Java 
de geheele bloeiwijze met het bijkelkje, en dikwijls ook de bladstelen en steeltjes dicht- 
viltig-behaard zijn. 
Geogr. verspreiding: Buiten Java: ^In Indië van Nepal en Asam 
tot Tenasserim en in Sumatra” (Harms in E. et P.) Op Java: Geheel 
Java tusschen 1000 M. en 2000 M. op de volgende punten verzameld. 
In Bantën op den Poelasari op 1000 M. bij Ki-hoedjan. In de Preanger 
op den Gëde bij Qjibödas op 1400 M. en 1510 M., bij Pangentjongan 
op den Galoenggoeng op. 1450 M., bij Tjigënteng op 1800 M. en bij 
Tjiniroean op 1600 M. op het Pëngalengan-plateau. In Tegal op den 
Slamat op 1400 M. boven Simpar. In Pëkalongan op den N. W. Prahoe 
op boven SoerdjS, op 1400 M. Op den Rembang (zijtop van den SënddrS,) 
en op den Sënd^rd op 1400 M. en 1700 M. bij Kledoeng in de res. 
Banjoemas. In Semarang op den TelS^m^jë, en Oengaran op 1400 M. 
en 1600 M. In Bësoeki op het Rahoen-Idjen-gebergte bij Pantjoer op 
1000 M. en 1600 M. en op 1100 M. op het Idjen-plateau. — Voorko- 
men: Niet gezellig groeiend, maar in vele bergbosschen in talrijke 
individuen verstrooid tusschen een paar honderd andere boomsoorten, 
bijv. op den Telemojo. — Standplaats: Uitsluitend in bijna altijd 
vochtige bergwouden, vooral in Midden en Oost-Java. — Bloeitijd: 
Bloemen en vruchten het geheele jaar door. — Gebruik: Hout te wei- 
nig duurzaam geacht, daarom niet benut. Geen ander nut aan de on- 
dervraagde inlanders bekend. — Inlandsche namen: Ramb-gèntjèl, s. 
bij Ki-hoedjan op den Poelasari; locale onzekere naam. — Panggang-sèrèm, 
s. een vaste naam bij Tjibodas en bij Tjiniroean. — Nu eens Panggang- 
sijoe dan weder Panggang-poejoe^ s. bij Pangentjongan — TjèrètUj s. bij Tji- 
gënteng. — Meest Sahang^ j. soms ook Tanganan^ j. bp Limpar. Deze 
voorlaatste naam constant bij Soerdjë. en bij Kledoeng. — Op den Teldm^jë, 
constant Pampoeng j. — Könjingal, md. is bij Pantjoer de constante naam. — 
Nog niet in cultuur gezien. Voor reboisatie m/h oog op irrigatie in hoogere 
bergstreken ter proefneming aanbevolen. — Habitus: Eigenaardig. Geen 
andere Araliacea wordt op Java zóó dik (zie boven). In de bergwouden 
is deze Macropanax de eenige dikke woudboom met 5 — 7-tallige scherp- 
gezaagde blaadjes. 
Macropanax oreophilum Miq. Arbor usque ad 18 M. alta trunco 45 
cM. diam. Foliola 5—7^ petiolulata (externis minorihus hreviuscule pe- 
tiolulatis)^ oblonga vel elliptica ad lanceolata saepe supra medium dilatata^ 
acuminata basi rotundata vel oblique acuta, vulgo grosse serrata sed etiam 
dentata vel crenulata^ adulta glabra^ petiolulis et rhachi glabris vel fur- 
furaceis^ 150150—180145—70 rarius ad 220 jOO mM, longa, Paniculae 
floribus et saepe pedicellis exceptis stellato-furfuraceae vulgo seniel rarius 
bis compositae, Involucellum sub flore distinctum et saepe sublobatum^ 
calyx magis minusve insigniter denticulatus. Fructus ovati vel late el- 
Upsoideij calyce interdum vix angmtiore et disco cuni stylo coronati, 
Meded. PI. XLII. 
2 
