des Nederlaifdtfen Kruydt-boecks. 4f 
bijten 0 rti?a^n fjebben / ïjet boïgenöe 
2 $aeruptgefncöen traden/ toaer öoo^ be 
jonge flrupdten/ bieomlfjet ttocbe 3 |acr 
bloemen enDe tyucïjten dragen/ bed b|ucyt= 
baeröer traden. 
Aert en Krachten. <De jonge bladeren/ 
en de onrijpe bjudjten 3 ijn hout en ö?oogü 
ban aert/ naer fommiger jïeïïinge tot ut 
ben derden graeöc/ cnöeöaer om fterdtes 
ïïjclt dfamen-tcecfeende ban fccacïjten* 
Framboyfen 5tjn foo ItOllt / öjoogï) enöe 
t’fanien-trecfcenöe niet Dodonaeus. 
Medicinael gebruyck. Voor heete fwee- 
ringe ende fwellinge van de Mont, Tonge 
ende Keel : J^eemt jonge Braem-befien- 
bladeren een fjanbt boï / onrijpe ^udjten 
bier loot/ gefcnettfï 3 gade/ fcoodtt’et op 
in fcijoon 3Bater tot een Ijaïf pint / enöe 
boojgefegen 3 jjnöe/ boeter bp ongepijnde 
ïfoaigfj anderhalf loot / mengïjt bit te fa- 
tnen om be JBonöt baer mcbe te gorgelen 
enöe te fpoden. Matthiolus. 
Om de bloeyende Speenen ofte Ambeyen 
te floppen : J&eenit jonge Braem-befien- 
btaderen foo beeï ban nooben i£ / flootfe 
fcïepn enöe legïjtfe op Jjet jp endament. Do- 
donseus. 
Voor Schurftheyf des HooftSj ende loo- 
pende Seeren : c éeemt De Jonge bulderen 
enöe onrijpe tyucfjten banelch^ een handt 
boï / ftoocfttfe in 3$tjn/ tnaer mede gijp 
ïjet 3|ooft ofte be &mm tnaflcften fuït. 
Ravelingius. 
Voor ’t Graveel: Galenus p^tjjï ïjier te* 
gen öe tooiden ban Braem-befien ; Plinius 
be bloemen en Braem-befien feij$ in itOijtt 
gefoöen enöe diegedjondtem 
SP rang -wortel ofte Stal-kruydt > 
in \ Latijn Ononis , Rejïa bovis, 
Geflachten, 
jr* Sft <@etoa£ tuojöt in Prang- wortel met 
öoo 2 tien / fonöer öoojnen j enöe leg- 
^geitbe Prang-wortel fonöer Doornen onder* 
fcljcpöcn. 
Gedaente, ©f gemeens Prang- wond 
0 , 
met doornen tmfl niet fjooget dan een fpan 
ofte ttoee / beeï dunne ende tape tadt£heti$ 
uptteerpende / die in ïeöeheog beröcdt ende 
met feïjcrpe doornen belet spn 5 aen defe 
groepen Mepne rondtacötige öondter-grocs 
ne bïaöebenl / ende paerg-achtigè of te ïijf- 
bertoige bloemtop / ban geöaente de Erw- 
te-bloemen niet öngeïijdt / defe 5ijn feldea 
&eeï toit ofte geel. c Éa de bïoemheng bolgen 
fcïepne fjautuiien^ met plat 3aedt berbuït 
^e tocgtcl / die jècr fjardt \$/ fp^ept pcfi 
landt npt. 
Plaetfe. jfögetibhtf dit getoa^ in Brabant 
ende andere Handen ban Nederlandt, cp 
de 23 outu-ïanöen ende neffen£ de banten 
banöefelbe. 
Tijdt. 35ndeHentc fpjupten be nieutoe 
bladeren en fdjeutheng upt $ de bloemen 
bomen in Juny , July ende Auguflus te 
boo?fcljijn* 
Aert en Krachten. ^etOO?teï ende bOO|^ 
namentïijchbefcöoifTe/ i^ tosrm cn d’oog 
in Ijet begin ban denderden graet / afba- 
gende/ dun mallende / ende doojfnijdende 
ban bracjjten. Fuchfius. 
Medicinael gebruyck. Voor het Graved s 
ende om de Steen te breken : Jjeemt ban de 
gcdjoogljde feljo?ffe ban de toond embie^ 
tenöcd loot^ / enöe geeft’et met tottte 2©ijn 
iil. C. Bauhinus. 
Voorde Ambeyen ofte Speenen : c f^eemt 
ban de telden bier loot / ïtoocht bet in 
Wijn tot een pint/ endelaetljier ttocc ofte 
öne maeï öaeglj^ een roemertje boï ban 
douchen Dodonseus. 
V oor verftoptheyt van Lever en Milt, om 
de Maent-flonden te bevorderen 3 ende den 
Urijn af te drijven dfèecmt Wattt Dat met 
IDijn ban De tooiden gedifliïïeert \$ bier 
loot/ ende geeft Ijet in een repg te geb^ipc- 
ïten. Fuchfius. 
Voor ’t VI eefigh Scheur fel : Matthiolus 
berfehert dat ïjp een IBau geïtent ïjccft / die 
Ijet poeder ban defe too?tel beeï JiBaenDcn 
landt adjter een in genomen tobbende/ bau- 
fiet©ïeefiglj^cöcurfeïgencfën i$ getocefl. 
Matthiolus, 
