4 ° 
Het Eerfte Déél 
Roofen-boom , in ’t Latij n Rofa. 
Geflachten. 
T\ <££ Roofelaer bJ 3 |öt §\ez te Hlanöe in 
^ tamme enbe teïöeafgeöceït; öe tam * 
me ofte ïf af -roofen 31311 öe naboïgenöe: 
witte Roofen enckeïöe en öubbeïöe ; roode 
Provincie-roofen , öe teïcke lip fomïlllge 
Eïcf*Öebbet^ met ttoce ja ö?ie öonöert bïa- 
beren gebonöen tuotemflnweel oftePat-ro- 
fen enckeïöe en ötibbelöe/Mufcus-rofen enc^ 
keïöteu öubbeïöe / Caneel-rofen, geele Ro- 
fen ; onöer öe toiïöe te?öen gerekent öe 
Honts-rofen, Duyn-rooskens en Egelantier. 
Gedaente. ^HUe öe foo?ten ban Roofen 
fdjteten op met Qoütacgtige tacken ofte 
rancken/ bie met fcöecpe öoo?nen/ enöe 
b0o?namentltjck acn be toiïDc Roofen , ber? 
fien 3ön* ^e bïaberen 3tjn ronötom be kam 
ten faegftë-bJïfé gefcljaert / btjf oftefeben 
aen een mibbel-fleelken gefjcgljt/ enbe aP 
tijöt ttee tegen maïkanbec ober toaffenöe. 
%zn ïjet opperde öcr tacken bomen gras- 
groene knoppen te boo?fc!jtjn/ bijf groene 
enbe fpitfe fcfjoiffe ofte baeröekenS uptters 
penbe/ teer ban be ttee aen bekanten 
tupgljacf)tigïj / en be anbere ttee effen enbe 
kaeï 3tjn / be bijfbe ïf aen be eene sjjbe rang 
enbe aen b’anbet kaeï / ïjter upt fp?upten 
be bloemen boo ?t l öie na fiaer groote / ko? 
leur enbe teuck in berfcljepbe foo?ten om 
berfcöepben toa?bea 3jn ftct mibben ban 
befe bloemen fcöupïen fommige bap?-tejfe 
bjaepkenS/ öieopbaet toppen geele nop' 
kenS blagen, ^e bloemen af gebaïlen 5ijm 
öe/b?engenfe ïauckterpige bolleken^ boo?t/ 
hit aïS öet saebt / ’tteïck in bJoïacï)dgÖ 
Öap?geteckeïtiS/ rijpteï?öt/ eenfcöoon- 
rooöe berte bertoonen. Wen be tacken ban 
be Roofelaers , maec boomamentïijck aen 
be bJiïbe / pleegkt te fiangen een öaprigö/ 
bectenöe enbe fpongienS geboaS / met bïoc- 
ken/ gekjck route ièrjöe/ be teïcke Be- 
deguar genacmt too?öt. <Pete?teïenfp?ep^ 
ben ficft tejbt en b?eeöt npt. 
Piaetfe. tamme Roofen aïSoocköe 
Egelantier te?öeu ijler te Em$e in be to- 
ben geoeffent en onbedjouben : ^e Honts- 
rofen groepen op öoogö Hanöt aen be kam 
ten ban be WckerS enbe opgete?pen<H 5 ?adp 
ten /be Duyn-rooskens te?öen aen be Zee- 
kant in be Bunnen gebonben. 
Tij dn ^e Kaneel-rooskens aïS OOCköe 
teïöe Roofen bïoepen beeï b?oeger aïS be 
tamme/ bocö fp booten meefï alle bïoepem 
be göebonöen in May ofte Juny , alleen 
b?engen öe Mufcus-roofen fjaer bloemen in 
Auguftus Ofte September te bOO?fcbïjm 
Lobel beröaeït bat be Roofelaer in Enge- 
landt fonmjöts |ïjn blabcren niet en berltefl/ 
teer b?ucktbaer iS/enbe bicktoiïS tbsee maeï/ 
fomtijötS oock b^ie maeï bloemen geeft. 
Oeffeningh. <fee Roofe-boomen too^ 
ben ban op-ïoopen ofte too^teï - fp^upten 
aengeteeït / enbe met öe bolle Macn ber^ 
plant / om batfe aïS ban obetbïoebige bloes 
men boo# bjengöt ^e Mufcus - roofen 
bjo^öen in potten ofte backen gefet / om öeS 
ïDiuterS boo? öe kouöe / öiefe niet toeï kom 
nenberö?agen / bebjaerttete?ben. 
Aerc en Krachten. WÏÏC be foo?tenban 
Roofen jtjti bérkoeïenbe ban acrt ; boaer 
bp be Provincie-roofen be gal enbe gaïs 
acötige bocljtigöeben uptbjerpen : roo- 
de Pat-roofen in tegenbeeï 3 ijn ban eentto 
men-treckenbe natuur. l|et binnenfle ged 
bat flopt meer ban be Roofen feïfê. Diof- 
corides, Galenus. 
WenmerckenS baaerbigö iS &et genö 
P. Potterus in fijn PharmacopaeaSpagyrica 
fept : namentïijck/ bat be Roofen , bie 
men tooöe noemt / tegen bet geboeïen ban 
eenpeber ben 25 upcfc teeck maken. €nbe 
inbien pemant brt feïfbe toiï befoecken / bie 
neme een bierênöeeï ïoobtS ban be feïbe 
Roofen fijn geftooten met eenigö nat in/ 
enbe öp faï bebinben / bat bp ïjier boo? ö?ie 
ofte bier repfen ter ftaeï faï moeten gaenj 
maer bit gefcbiet alleen boo? bien fp be mant 
ban be IBaegb toeflupten / en baec boo? be 
obrrtoïiigöeöen uptb?óben. 
Medicinael gebruyck. Voor pijn ende 
ontftekinge der Oogen: J^eemtRoofe- water 
enbe boafcöt be €)ogcn bickteïS baer mebe. 
Voor 
