des Nederlandtfên Kruydt-boecks. 
2 6% 
Aert en Krachten, tuo^teïenban tuitte 
Afïbdilien 5 ijn boarm en b?oogh in ben ttrtee' 
ben graebt / afbagenöe en bcrtcerenbe ban 
brachten. anOerc fooien tooien ncr- 
gnt^toe gebgipcht. Dodonaeus. 
en na bobenenmetfe^ of feben fchoon-puL* 
pece bloemen o^Denteïgch beboafTrn / bie 
fomtijöfê maer op b’eene 3hbe ban be fïee* 
ïen / £dijcft acn bie ban Languedock , en 
fointnbt^ acn fcepbe 3 t)öcn/ geiocftacnbie 
Medicinael gebruyck. Voor ’t Graveel, en ban Italien te bOO?fci]öH ftometl. ^et 3aet 
opgeitopte Maent-ftonden : tioccïit be too^ | in öe conbe blae£ften£ befloeren roobt/ 
telen in ïDtjn/ en laetban fiet afsitöfd bgnc= 
hen. Diofcorides. 
Voor Zijde-pijn, Hoeft en de Kramp: 
Jkeemt ban be gebjoogljbeen fijn gefïooten 
bJO?teï een biecenbeel ïoo tg/ en geeft het met 
SBijnin. Diofcorides, Aëtius. 
Voor Bloet-fweeren , vuyle Zeeren, en 
de Fijck : Hoocfct be boo?tel in ifegn-moec/ 
fïootfe fciepn in een IBo?tier/ en leghtfe pap- 
Ofpïaröer-bd^op. Dodonaeus. 
Voor beten van Adder-flangen : Jbtampt 
be bïaberen en too?teïen in een e lBo?tier/öact 
öpboenbe toat JBg«£/ enïeghtïjet op be 
beten. Diofcorides. 
Voor Kack-hielen, Doofheyt , en pijn der 
Ooren ; Holt be toojteï een bocpnigh upt/ 
giet ’er bjeberom #ïiein/ b?aebt bitonber 
be afTcJje / en befïnjcfct met befe &Ue ce 
Hacfc-hiden/ of bgtppt ’ec toat ban inbe 
€>Otm Diofcorides. 
Voor fp roeten en plackenvan de Huyt: 
S5?aebt be berfcïje too?teï onber be afTcge*/ 
en beftrijchtfe met be toarme toojtel. C Du- 
rantus , Matthiolus. 
Voor etterachtige en loopende Ooren : 
^Uppt’ec ftet fap ban Afïbdilien in* Diof- 
corides. 
Voor gefwellen achter de Ooren : üoocftt 
be tooiden murto in toater / fïootfe fclepn 
en leghtfe pap«b3l$ op. Matthiolus. 
Voor pijn van de Lever : üoocftt be tOO^ 
tel ban AfFodille in JiBecbe / en laet ’ee af 
bgnchen : bit neemt be pijn feec toonbeclgcfc 
toecÖ* Apulejus. 
Gladiolus . 
Gedaente. 
T) € Gladiolus heeft lange / fmaïïe/fpitfe/ 
** Sffmfft bïabemi. ©e fïed$ tonbt/ 
banbe grooteban Rakette. <H£e buoiteï 
anber£ niet afêttoec bollen of hïifïer^/ altijbt 
b’een boben tfanber gepïactfï. 
Plaetfe. <0it d5etoa$ buo?bt in be Hoben 
ban Nederlant bp be 3Licfhcbberg ber llcup- 
ben onöerhoubcn. 
Tijdt. Hftb?enghtfïjn bloemen in May, 
Juny en july boo?t. 
Oeffeningh. ïfet bio?öt bpo? be bollen of 
fcïifïer$aengcteeït/ en op een openïuchttge 
plaetfe in Auguftus geplant. 
Aert en Krachten. <Dc tOOJteïban Gla- 
diolus $ becb?oogenbe ban aect/ na-trec^ 
henbe en bctteerenbe ban brachten* Ga« 
lenus. 
Medicinael gebruyck. Voor pijn van de 
Milte : deerne be gcb?ooghbe blaberen/ fgn 
gefïooten 3 i)nbe/ een bierenbreï ïoot#/ m 
geeft het met JDtjnin. Apulejus. 
Voor Kolijck of Buyck-pijn : J^eemtban 
besact-boïïehen^ een half biecenbeel ïootg/ 
en geeft het met laeuboe depten of €feï|- 
melchin. Apulejus. 
Voor harde Gefwellen en Klieren: J^eemt 
be gefïooten berfche b30?telenenleghtfe op^ 
9n Italien eetenfe be routoe of gefooben 
too?tel tegen be Üropduiercn. Lobel , Mat- 
thiolus, C. Durantus. 
Om Pijlen, Nagelen ^ Klaeuwen, Been- 
deren, Splinters en Doornen uyt de Wonden 
te trecken : gtfoöt be töo^teï met Wieroock 
en Wijn/ en ïeghtfe plaefïer-b3h^ op. Diof- 
corides. 
Voor Fiftels : J^ermt toO|teï ban Gladio- 
lus , Amyion ban elch^ fe£ oneen / Boffen- 
fmont b?ie oneen / t’famen gefïooten en met 
JlHjn bmnengftt / fuït ghp pïaefïec-tDh^ op 
leggen. Apulejus. 
Voor pijn van de Blaes, en opgeftopte 
Urijn : ISeemt fctjojfle ban be ïbo^td een 
bieren^ 
