partibus quas 
generis natu- 
ram conftituit 
ex folo flore 
nempe vel ex 
folo fxu&ii„ 
flos hoc in lo- 
co trudu prsef- 
tac. 
CvCSAtPINUS. 
ia Thuan. ai 
ann. 16 oi. 
lik i. cap» i. 
66 Institutiones Rei Herbaria 
eft, ratione unius ex iis partibus quibus genus maxime continetur, floris 
nempe vel frudus: non utriufque, ne eadem edet cladium & generum na- 
’ rura. Alterutra pars igitur debet eligi, & in omnibus cladibus eadem ufur- 
pari, ne quaerentes haereant an plantae, quam nofcere volunt , mentio fiat 
in clade quae a floribus, an in ea quae a Frudibus conftituta eft. Namque 
hujus methodi praedantia ineo confidit, ut fimplex fit, uniufmodi , & fine 
mora plantarum nomina indicet : clade enim reperta ad generis cognitio» 
nem facile devenitur; cognito vero genere, fpecies ignota & deferipta nullo 
labore dignofeitur ; non deferipta, ad proprium genus revocatur. Haec eft 
breviftima via quae ad plantarum cognitionem ducit , caeterae utcumque 
fpeciofae longe minus utiles videntur : utilitate autem tyronum nihil anti- 
quius nobis ede debet in cladium inftitutione. Si vero nunc foliorum, 
nunc florum, fruduum, caulium, aut radicum haberetur ratio, ad quam 
confugeret cladem qui plantas ignorat? Condat igitur clades plantarum 
unico niti debere fundamento , illudque in una ex partibus quae genus conf- 
utuunt, pofitum ede. Qua in re flos profedto anteferendus eft frudui, cum 
explorata illius ftrudura ad frudus perfedi cognitionem vel illico vel intra 
paucos dies deveniatur, imo ftatim piftilli aut calycis tranfverfa fedione, 
futuri frudus natura faepidime dignofeatur paululum hac in re exercitatis ; 
proindeque totius generis carader per breviorem viam innorefeat , modo 
liber in manibus adfit, in quo genera plantarum in fuas clades ratione florum 
digefta funt, ipfaque genera inftituta , ratione floris & frudus, ut prseftaie 
conatus fum.Si autem frudus adhibeatur ad cladium conftitutionem, annus 
proxime futurus exfpedandus eft ut altera generis pars, flos nimirum qui fruc» 
tu maturo fiepidime exaruit, oblervari podit. 
„ Hoc vitio laborare videtur methodus An cr Ej 5 Cisalpini» 
„ Aretini a praeftantiffimi Peripatetici , qui cum diu Pilis docuidec , &£ 
,, fcriptis famam nominis propagadet , a Clemenre v 1 1 1, evocatus , Archia- 
,, tros ejus fuit, & Romae decedit initio anni 1601. yir. Cal. Mart. Hanc 
autem Botanices partem a nemine adhuc tentatam fummo ftudio agitavit, 
& rationem plantarum per clades difponendarum , folus inter Herbarios 
philofopho dignam reliquit, petitam fcilicet ex feminum forma. Hiftorix 
plantarum Caefalpini nihil deeft praeter icones, quarum elegantia Sc nitor 
majorem faepe famam compararunt feriptoribus qutlm dodrina. Fuit infu- 
per Casfai pinus in rebus phydeis , ut ferebant illa tempora, multum ver- 
fatus, feminaque plantarum cum animantium ovis, & vim qua ovi partes 
„ explicantur, cum fermentatione conferre non dubitavit. Ineft , inquit, 
„ in omni femine quaedam plantae inchoatio- quemadmodum enim in ovo 
„ qusdam particula continetur, in qua ineft an malis futuri deiineario; re- 
„ liquum autem corpulentiae pro alimento eft : fic in plantarum feminibus 
,, pars illa principatum continet, unde radix erumpit & germen. Eft enim 
„ quafi corculum quoddam , reliqua parte feminis alimentum illi primum 
3, fubminiftrante. Deinde excitato ignis principio in ipfis latente, ut calci 
contingit in humoris occurfu, idem humor cum ladea feminis fubftan- 
i, tia permixtus & concodus Unquam familiare alimentum , auget concep- 
53 tum antea inchoatum» 
