45 
wel op de beide zoo even gemelde eilanden als op Banka en Java tamelijk gemeen. Men vindt liem 
in alle woeste streken van de vlakke zeekust af, tot hoog in het gebergte; in de groote oorspronkelijke 
bosschen zoowel als in het lage hout; gemeenlijk bij paren of alleen, doch nergens in zeer groote 
menigte. Op Java en Sumatra bestaat bij vele inlanders het bijgeloovige denkbeeld, dat zij, uithoofde 
eener door hunne voorvaderen gedane gelofte, van het vleesch dezer dieren niet mogen eten, daar zulks 
hun onfeilbaar krankheden, inzonderheid huidziekten, of dergelijke plagen, berokkenen zoude. — Cervus 
russa (2f) is op de Indische eilanden de gemeenste, en komt in menige streek van Java en Borneo in zulk 
eene aanzienlijke menigte voor, dat bij de drijfjagten, die door de inlandsche Grooten, te paard op 
denzelven worden aangelegd, niet zelden op eenen dag, vele honderden dezer dieren gevangen en 
gedood worden. Deze soort leeft altijd bij troepen en in oorden, waar zij weinig stoornis ondervindt; 
somwijlen in scharen van 50 tot 100 individuen, terwijl men de oude mannetjes slechts, soms geheel 
alleen aantreft. Zij houdt zich het liefste in groote, opene, met alang-alang bewassene streken op, 
vooral, wanneer zulke vlakten over en weêr met hoog bosch doorsneden en gedeeltelijk daarvan omgeven 
zijn. Het vleesch dezer herten wordt van alle bewoners, zij mogen heidenen of Mahomedanen zijn, voor 
eene groote lekkernij gehouden. — Cervus moluccensis, die met betrekking tot zijn’ ligchaamsbouw, haar 
en kleur, Cerv. russa zeer nahij komt, behalve dat hij een weinig kleiner is, vindt men op Boeroe, Timor, 
Poeloe-Samaow, Rottie en op Poeloe-Kambing. Volgens Valentyn zoude hij ook op Amboina in wilden 
toestand leven, echter niet oorspronkelijk op dat eiland te huis behooren, maar in vroegere tijden der- 
waarts van Celebes zijn overgebragt. — Van alle herten des Archipels heeft Cervus Kuhlii het beperktste 
vaderland, zijnde die soort tot heden nog nergens anders aangetroffen, dan op het kleine Baviaans-eiland 
(Lubeck der Engelsche kaarten), hetwelk in de Sunda-zee, tusschen Java en Borneo gelegen is. 
Zeer eng en beperkt is ook het woonoord van de twee in den Indischen Archipel levende Antilopen- 
soorten, daar Antilope Sumatrensis alleen op het eiland van dezen naam, en Antilope depressicornis niet 
anders dan op Celehes voorkomt. De eerste soort, door de Maleijers Kambing oetan (wilde geit) ge- 
naamd, houdt zich meerendeels in de afgelegene wouddistrikten van het gebergte op, waar men haar 
gewoonlijk aan de ontoegankelijkste plaatsen, aan steile afhellingen of in de enge diepten van sombere, 
klippige valleijen aantreft. Zij is vreesachtig en buitengewoon schuw, en daarbij zeer opmerkzaam en 
voorzigtig in hare gangen. Men vangt haar genoegzaam alleen met strikken, daar zij bij het minste 
teeken van gevaar, onverwijld met overhaasting de vlugt neemt, of zich in de holen van rotswanden en 
tusschen andere wild en woest opeengestapelde steenblokken verschuilt. Ook Antilope depressicornis, 
in het zuidelijk gedeelte van Celebes Anoeang geheeten, zal bij voorkeur eenzame, boschrijke en verre 
van alle menschelijk gewoel verwijderd liggende streken bewonen. 
Eene bijzondere belangstelling verdient de Sundasche os. Bos Sondaicus, die op Java, in alle wilde 
en weinig van menschen bezochte streken, zoowel in de bosschen der vlakten en kusten, als ook in die 
van het gebergte, tamelijk gewoon is, en van welken wij almede vele sporen in het binnenste van Borneo 
gezien en zelfs van de Dajakkers een levend kalf, van ongeveer eene maand oud, bekomen hebben. 
Vol gens Raffles bevindt zich deze rundersoort insgelijks op Bali. Sumatra schijnt haar echter niet te 
bezitten, ten ware zij alleen op de oostkust voorkwam. Ter westzijde des eilands hebben wij ten minste 
12 
