23 
nader leeren kennen, dan hem te vellen. Wij kapten hem om en, ofschoon de holligheid zeer diep 
en wijd was, vertoonden de wanden bijkans nergens een ledig plekje, maar waren zij aan alle kanten 
digt overdekt met Dysopes dilatatus, zoodat hun aantal ons werkelijk verbaasde. Deze soort, die 
wij enkel en alleen op Java magtig werden, schijnt over het geheel meer de afzondering te bemin- 
nen en zich meestal in boomholen te nestelen; terwijl Dysopes tennis zijn dagleger voornamelijk 
onder de huisdaken opslaat, waar dat dier, in geval het gestoord wordt, onder een sterk gepiep, met 
behendigheid tusschen de daksparren rondkruipt. Deze laatste soort is door ons op Java, Sumatra en 
Borneo waargenomen. 
Van de dertien soorten Rhinolophus, welke tegenwoordig van den Oosterschen Archipel bekend zijn, 
leven onderscheidene op zeer verre van elkander verwijderde eilanden. Zoo, bij voorbeeld, komen 
Rh. nobilis en Rh. bicolor op Java, Timor en in de Molukken voor. Daarentegen is ons Rh. speoris 
alleen van Timor en Amboina bekend, terwijl Rh. euryotis en Rh. tricuspidatus door ons alleen op het 
laatstgenoemde eiland gevonden zijn. Rh. luetus bekwamen wij op Java en Sumatra; Rh. trifoliatus op 
Borneo en op Java; doch Rh. insignis, larvatus, affinis, pusillus en minor, zijn tot heden alleen op 
Java gezien geworden. Rh. diadema eindelijk schijnt alleen binnen Timor begrensd te zijn. — De 
meeste dezer Rhinolophi, voor zooveel ten minste hunne grootere soorten betreft, houden zich gedu- 
rende den dag bij voorkeur schuil in donkere grotten, en hoofdzakelijk in zulke, die aan of nabij den 
oever eener rivier liggen. Somwijlen maken zij zich ook tot dat einde de gaten der boomen ten nutte, 
en de kleinere soorten verbergen zich menigwerf onder de daken der woningen; zeldzamer verschuilen 
zich de bladneuzen in het loof van digt begroeid kreupelhout. Dit laatste vindt meerendeels slechts 
plaats in eenzame oorden, digt bij waterplassen, waar zich deze dieren, uithoofde van het overvloedige 
voedsel, dat zij daar gewoonlijk vinden, gaarne ophouden. Omtrent de plaatselijke verbreiding, zal ik 
hier alleen, met korte woorden, mededeelen, dat eenige der genoemde soorten bijzonder de hooge bos- 
schen beminnen, waar zij soms tot op de hoogste bergtoppen, op ruim 3000 N. ellen boven de zee, 
de fijne en koele lucht door klieven. 
Eene diergelijke groote verbreiding opwaarts, wordt ook ten aanzien van verscheidene, zoowel kleine 
als grootere Vespertiliones waargenomen; het is daarom wel te onderstellen, dat nog menige soort van 
deze beide geslachten in de groote bosschen der Indische gebergten rondfladderen, die veelligt eerst na 
een tijdverloop van vele jaren, toevalligerwijze eenen reiziger in handen zullen vallen. Hoe weinig van 
deze kleine nachtdieren kennen wij van de Molukken; hoe beperkt is nog onze kennis omtrent die van 
de Timoresche eilanden, van het uitgestrekte Borneo en van alle de binnendeelen van Sumatra; ja, van 
Celebes en de kleinere Sunda-eilanden zijn ons tot heden genoegzaam geene insekten-etende Chiroptera 
bekend! 
Van de zeventien Vespertilio-soorten, thans uit den Archipel beschreven, behooren de meesten op 
Java en Sumatra te huis. Men kent er zeven, welke deze beide eilanden tevens bewonen, namelijk: 
Vespertilio Hardwickii, pictus, papillosus, suillus, tralatitius, pachypus en tennis. Behalve dezen bezit 
Java echter nog: Vesp. harpyia, Hasseltii, circumdatus, imbricatus, Horsfieldii, adversus en blepotis. 
