185 
De kop is bij eerstgenoemde soort, in verhouding tot het overige ligchaam, een weinig kleiner, minder 
krachtig, lager en van boven veel minder uitgehooid. De plooijen van den hals zijn talrijker en sterker, maar 
vormen van onderen aan denzelven geene halve-maangewijze afhangende kwabbe , gelijk zulks bij Rh. indi- 
cus plaats heeft. Daarentegen is de achterste halsinsnede, welke bij laatstgenoemde soort, ter zijde van den 
schouder allengs verflaauwt en te niet loopt, bij den neushoorn van Java veel dieper j zij gaat van boven om de 
schouders van het dier, zoodat de geheele hals door deze insnede, van den romp afgezonderd is. De verdee- 
ling der schubben is voorts bij de soort van Java veel duidelijker, maar zij zijn aan de zijden van het ligchaam 
kleiner, dan bij den Indischen neushoorn. De schedel van laatstgenoemde soort is krachtiger en van boven 
sterker uitgehooid; weshalve ook het achterhoofd veel meer opwaarts rijst. Ten opzigte van het tandenstelsel 
stemmen beide eenhoornige soorten met elkander overeen. Er zijn namelijk, zoo als bij alle neushoorns, 
in iedere reeks van beide kaken, zeven kiezen aanwezig; het groote paar snijtanden der bovenkaak is van 
weerszijden door eenen kleinen snijtand gevolgd, welke echter dikwijls uitvalt, terwijl in de onderkaak een 
paar kleine snijtanden tusschen de groote gevonden wordt. Dat deze kleine snijtanden vroegtijdig uitvallen, 
is bekend. Ten opzigte van het tandenstelsel komen dus al de Indische soorten dezer dieren, te weten: de 
neushoorn van Java, die van het vasteland en de Sumatraansche met elkander overeen ; hetzelfde heeft plaats 
ten opzigte van het getal ribben , tellende men er bij alle drie de soorten 19 en even zoovele rugwervels; terwijl 
de Afrikaansche neushoorns 20 paar ribben en 20 rugwervels hebben, in de bovenkaak de snijtanden ten 
eenemale missen en in de onderkaak, alleen gedurende den jongen leeftijd, er twee paar, zeer kleine bezitten. 
De neushoorn van Java evenaart in grootte de Indische soort, overtreft eenigzins de Sumatraansche, 
maar bereikt niet volkomen de grootte der Afrikaansche soorten. Het grootste mannelijke voorwerp, 
ons op Java in handen gevallen, was, in het vleesch gemeten, van de punt des snuits tot aan den 
wortel des staarts, 3"',16 lang; de staart bedroeg 0“,53, en de kop 0"',72; de beide rugplooijen waren 
0™,97, en de schouder- en halsplooijen 0"',40 van elkander verwijderd; de hoogte van dit dier besloeg 
1™,60, en de omvang van zijn lijf 3™,75. De wijfjes zijn doorgaans eenigzins kleiner en al dadelijk 
daardoor te onderkennen, dat haar hoorn veel minder ontwikkeld is en zich meestal slechts als eene 
flaauwe verhevenheid voordoet. De kleur van dezen neushoorn is, in het algemeen, dof graauwachtig 
bruin, langs den rug het donkerst; doch ter zijde van den kop en aan den buik met eenen eenigzins 
rosachtigen gloed, en binnen de plooijen der huid en aan de binnenzijde der nederhangende bovenlip 
bijkans vleeschkleurig, met eenen loodkleurigen tint. De jonge dieren zijn overal steeds lichter van 
kleur, bij de geboorte langs den rug met korte, wolachtige, doch vrij harde, geelachtige of vuil witte 
haren voorzien, welke zij eenige maanden later allengs verliezen. Voor het overige bezit het jong, 
van welken rhinoceros ook, reeds als foetus al de huidplooijen der ouden. 
De Javaansche neushoorn, het grootste dier van dit eiland, is aldaar zeer verspreid, doch nergens 
in menigte aanwezig, en alleen tot groote eenzame wildernissen beperkt. .Men vindt hem van de 
uitgestrekte vochtige en waterrijke bosschen van sommige lage kuststreken af, tot op de drooge en 
winderige toppen der bergen , ter hoogte van 8000 — 9000 voet boven de oppervlakte der zee. In de 
bergen kiest hij bij voorkeur zacht glooijende hellingen tot zijn verblijf; ook wijde, vlakke dalen met 
eene stroomende rivier of met kleine meren en moerassen, in welke hij zich gemakkelijk kan baden. 
Mammalia. 47 
