203 
De kleur der horens is, in den eersten leeftijd der kalven, wanneer de vezels nog niet sterk zijn te 
zamengegroeid en de oppervlakte alsnog hare gladheid mist, een vuil grijsachtig zwart. In den meer 
gevorderden leeftijd wordt de oppervlakte der horens glanzig en neemt eene bruin- of geelachtige 
hoornkleur aan, die somwijlen ook in het groenachtige trekt en meestal zoo verdeeld is, dat de 
lichte kleur in het midden, de donkere aan het einde der horens wordt waargenomen, terwijl zij 
aan den wortel, door de vele oneffenheden, meer vuil en dof is, dan aan de overige deelen. De 
horens der koeijen zijn meestal veel donkerder van kleur, dan die der stieren, en trekken gewoonlijk 
sterk in het zwarte. 
De ligchaamskleuren van het dier leveren de volgende eigenheden op. Dij de volwassene voorwerpen, 
van beide geslachten, zijn zuiver wit: de borstelharen langs den rand der bovenlip; het voorste, 
grootste gedeelte of de langere borstelachtige haren der onderlip; de langere haren aan de onderste 
helft van den rand der ooren; het bovenste gedeelte van de binnenzijde der ooren; de grootere bene- 
denste helft van alle vier de pooten, of van een weinig boven de knien en hakken tot aan de hoeven, 
en, eindelijk, het achterste gedeelte der dijen of de billen. Deze witte kleur is tegen het donker der 
overige deelen, aan de pooten min of meer onregelmatig en somtijds hoekig afgezet. Het wit der billen 
loopt van den wortel des staarts, langs de buitenzijde der dijen, in eene naar achteren gekeerde bogt 
naar beneden, wendt zich vervolgens een weinig naar voren, vormt tegenover de knie eenen hoek, 
loopt van hier in sehuinsche rigting naar beneden en aehteren, en eindigt aan de donkere kleur der 
binnenzijde van het middelgedeelte der sehenkels, of vermengt zieh somtijds allengskens met haar. 
Alle overige deelen van den ouden stier vertonnen een fraai glanzend zwart-bruin, met rood-bruinen 
gloed, hetwelk echter, al naar gelang der voorwerpen, nu eens helderder, dan weder donkerder is, 
somwijlen in het geel-bruine speelt, doch boven op den kop meestal valer wordt, terwijl bij de ge- 
slaehtsdeelen de vleesehkleur der huid doorsehijnt. De kwast van den staart is in alle leeftijden zwart. 
Bij de oude koe zijn al de deelen fraai geelachtig rood-bruin, nu eens liehter, dan eens donkerder; 
maar aan de borst en langs de ruglijn gaat deze kleur in het zwarte, op de keel daarentegen in het 
witte over. De bilnaad vormt eene, bij den staartwortel breede, naar de uijers puntig verloopende, 
zwarte streep. De uijers zijn wit, de punten der tepels zwart. Het wit van de aehterzijde der billen 
zet zieh meestal langs de binnenzijde der sehenkels voort, en komt ook soms aan hunne voorzijde 
te voorschijn. De rand der ooren is met fijne zwarte hairtjes gezoomd. De jonge stieren hebben 
de kleur der koeijen, maar nemen weldra (gewoonlijk in het begin van hun tweedejaar) die van den 
ouden stier aan. 
Het kalf draagt over het geheel, ten naaste bij, het kleed der koe, maar in allen deele eenigzins 
lichter van kleur; de donkere streep langs de ruggestreng is meer bruinaehtig; de staart aan de punt 
zwart; de haren van den snuit gaan bij den neus in het zwart-bruine over; de witte kleur, eindelijk, 
is veel minder duidelijk afgezet en meer beperkt, dan bij de oude voorwerpen, vermits de geel-bruine 
kleur zieh uitstrekt van het bovenlijf, over de gansehe buitenzijde der pooten tot aan de hoeven, als ook 
over de binnenzijde van het benedengedeelte der voorste ledematen tot aan den hak, zoodat slechts 
boven de groote en kleine hoeven eene onregelmatige witte vlek overblijft. 
