307 
ningen zijn of door aarden wallen of door heggen van elkaar gescheiden. Meer 
naar het oosten ligt het vlek Kompeta en daar begint de grondverheffing, 
die de waterscheiding vormt tusschen het bekken van den Cogon en dat 
van de 1 omina. De laatste is de voornaamste zijrivier van de Eio Grande 
en vormt een prachtigen waterval, die vaak gedurende den regentijd het 
geheele dalbekken in een onstuimige binnenzee herschept. Vandaar draagt 
deze streek somtijds ook den naam van Donhol, d. i. »land des waters.” 
De bewoners hebben zich op de hoogvlakten gevestigd. Daar liggen de 
Foelago’s d. z. de dorpen der veehoudende Foela’s en de Rumbde's , d. z. 
de verblijven der slaven, die voor hun meester den bodem bebouwen 
moeten. 
Langs een steile, zeer boschrijke berghelling bereikt men het rivierbek- 
ken van den Kakriman en daarna dat van den Digue. Deze stroomen 
worden gevoed door een tallooze menigte beken, waarvan de meesten schil- 
derachtige watervallen vormen. 
Het bergland, dat besproeid wordt door den Kakriman en diens zijrivie- 
ren, gaat naar het oosten toe over in boomlooze hoogvlakten ; vroeger was 
dit zeker anders, doch de Foela’s, die een herdersvolk zijn, roeien overal, 
waar de bodem voor weiland geschikt is, het struikgewas uit en vellen de 
boomen. Ander landbouwgereedschap dan een ruwe bijl kennen zij niet ; 
houtasch vormt hun eenige meststof. 
Over Assanquere trok Lambert door een opeenvolging van hoogvlakten 
en dalen, welke hoogvlakten gedeeltelijk naar het zuidwesten, gedeeltelijk 
naar het noordoosten hellen, naar Fokumba , de heilige stad van Futa- 
Dschiallon en de bakermat van het Mahomedanisme dezer streek. Van daar 
reisde hij naar de hoofdstad Timbo, een kleine plaats aan den voet van 
een 300 M. hoogen berg. Het aantal bewoners stijgt zeker niet boven 
3000. 1 
De noordelijke deelen van het binnenland van Senegambië belmoren nog 
steeds tot de minst bekende gedeelten van Afrika ; voor een enkel persoon 
is het zelfs in de hoogste mate moeilijk, ja gevaarlijk, van den Senegal 
naar Timboektoe te reizen. Het geheele gebied toch is in handen van een 
aantal kleine negervorsten, waarvan wel is waar sommigen in vriendschap- 
pelijke betrekkingen tegenover de Franschen staan, de meesten echter in 
een staat van voortdurende vijandschap met hen en met elkander leven. 
Het was vooral het voortdringen van den Islam, ten koste van het eeuwen- 
oude heidendom, dat de fakkel des oorlogs in deze streken wierp en ze 
geheel en al voor den vreemdeling sloot. Intusschen is het in de jaren 
1863 tot 1866 aan de beide Fransche officieren J. Mage en dr. Quintin 
gelukt van den Senegal door te dringen tot Segoe, aan den Niger. 
Daar de Senegal zelf niet bevaarbaar is, moest deze expeditie te land langs 
zijn oevers voorttrekken. Dit ging vrij gemakkelijk tot aan het fort Rakel, 
doch van hier af moesten een aantal beken en zijrivieren overgetrokken 
worden. Zoo kwam men te Medine aan, de verst vooruit geschoven post 
der Franschen aan den Senegal, in welks nabijheid de rivier de watervallen 
van F doe vormt. Yan de hoogte in de nabijheid van Natiaga genoot 
Mage een heerlijk schoon uitzicht. Tot Dingira toe overzag hij de talrijke 
1, Globus. II. S. 1 — ll. 
