337 
dekt men naakte, zandige vlakten, waarop gedurende den regentijd doera 
verbouwd wordt. Om de dorpen, in welker nabijheid altijd diepe bron- 
nen gevonden worden, liggen breede strooken weiland, waarop kudden 
van runderen, schapen en geiten rondzwerven. 
De landbouw staat in Kordofan op een zeer lagen trap. Tegen den re- 
gentijd reinigt men den bodem van onkruid en verdord gras , werpt de 
zaadkorrels in kleine voren en trapt die met de voeten toe. Al het overige 
laat men aan de natuur over. Het eenige gewas, dat in groote hoeveel- 
heden gewonnen wordt, is doechn ; slechts op enkele punten ziet men zwakke 
sporen van katoenbouw. Gebrek aan besproeiing zal altijd de ontwikkeling 
van den landbouw in dit gebied in den weg staan. Want die planten, 
die niet rijp kunnen worden gedurende den regentijd, die hier drie maan- 
den duurt, kunnen niet geteeld worden. En dan nog is die regentijd 
lang zoo regelmatig en zeker niet als men veelal meent. Dat gebrek aan 
geregelde besproeiing maakt ook, dat het gedeelte van den bodem, dat voor 
veeteelt gebruikt kan worden, zeer beperkt is, daar het vee altijd in de 
nabijheid der bronnen blijven moet. Een belangrijk product vormt de gom . 
De roode kleur van den bodem wijst op de aanwezigheid van ijzererts. 
Op veertig mijlen afstand, ten O. van Hursi wordt dit metaal dan ook 
gewonnen. Het erts komt er voor diep onder het zand, in onregelmatige 
blokken. 
HET NIJLGEBIED. 
Steeds in een oostelijke richting voortgaande, zijn we dan nu aan de oevers 
van den Nijl gekomen, van dien eerwaar digen stroom, waarmede de be- 
schaving van misschien het oudste kultuurland onafscheidelijk verbonden is. 
Wie, die den Nijl noemt, denkt niet onmiddellijk aan Egypte en aan de 
piramiden, die te midden van de verlaten woestijn majestueus oprijzen, als 
de zwijgende getuigen van een grootsch verleden, dat eerst de onderzoe- 
kingen der laatste j aren althans voor een deel hebben kunnen ontsluieren! 
En toch, het land der Pharao’s is maar een klein deel van het gebied, 
dat door den Nijl bespoeld en vruchtbaar gemaakt wordt, want dit strekt 
zich uit van den evenaar tot aan de Middellandsche Zee. 
Een even dichte sluier, als Egypte’s verleden omgaf, hing ook over den 
oorsprong van den Nijl. Eerst de jongste onderzoekingen hebben dit pro- 
bleem althans in zooverre opgelost als noodig was om de geographische 
verhoudingen van Afrika’s binnenland te verklaren. Het verhaal van de 
ontdekkingstochten zullen we later in beknopten vorm geven. Hier ver- 
II. 22 
