391 
daardoor alle andere plantengroei verstikt wordt. Slechts hier en daar ver- 
heft zich, van uit een rotsspleet, een reusachtige euphorbia, die hier , te 
midden van dat woeste landschap, nog meer uitkomt. 
Wat de bodem aangaat, deze bestaat uit rotsen, die evenwel verborgen 
zijn onder een dunne laag teelaarde. Waar echter de bodem zich wat ver- 
heft , is deze door hevige stortregens weggespoeld en vertoonen zich de 
kale rotsen. 
Uit Midden-Urimi ontvangt de Nijl zijn eerste zijrivier van uit tropisch 
Afrika. Wanneer men een lijn trekt van Udschidschi, aan he' Tanganjika- 
meer, in een oostelijke richting, naar den 35sten graad O. L., loopt deze 
lijn over de bronnen van den Liwumbu, de zuidelijkste rivier, die zich in 
het Ukerewe-meer stort. Deze rivier neemt in Usukuma den naam aan 
van Monanga. Na een loop van 110 km. krijgt zij den naam van Schimiiju 
en als zoodanig valt zij, ten O. van de havenplaats Kagehiji in het Ukerewe- 
meer. Bij gissing kan men de lengte van de Schimiiju op 560 km. stellen. 
Nadat men door het woud en het kreupelhout doorgedrongen is, bereikt 
men Usukuma, een dicht bevolkt land, door een herdersvolk bewoond. Dit 
gebied bestaat 1 uit een aaneenschakeling van golvende vlakten. Naar het 
meer toe loopt het zacht glooiend af. 1 
Volgens Stanley’s waarnemingen ligt het Ukerewe-meer 11 60,5 M. boven 
den zeespiegel. Het werd op den 30 slen Juli 1858 door den sedert 
overleden kapitein John Henning Speke ontdekt en voor de voornaamste 
bron van den Nijl verklaard. De in Engeland bestaande mode, om zooveel 
mogelijk de landkaarten te vullen met de namen Victoria en Albert, bracht 
de ontdekker er toe den inlandschen naam Ukerewe voor dien van Victoria - 
Nyanza (»Nyanza” beteekent »meer”) te verruilen. Op een tweeden tocht, 
dien hij tusschen de jaren 1859 en 1863, in gezelschap van kapitein James 
August Grant ondernam , trachtte hij den samenhang tusschen dit meer 
en den Nijl te bewijzen. Dit gelukte hem echter slechts ten deele en dien- 
tengevolge vond zijn meening in Engeland evenveel tegen- als voorstanders. 
Zijn gevaarlijkste tegenstander was zijn voormalige reisgenoot kapitein 
Diehard Burton. Met dezen had hij vroeger het Tanganjika-meer en ee- 
nige kleinere waterbekkens ontdekt. Die ontdekking werd geheel in de 
schaduw gesteld door Speke’s latere reis naar het Victoria-Nyanza. Deze 
werd nu door Burton voorgesteld als een zaak van zeer weinig beteekenis, 
terwijl hij staande hield, dat men in het Tanganjika-meer de hoofdbron 
van den Nijl gevonden had. 2 
Aan Stanley bleef het voorbehouden deze kwestie op te lossen en het 
gevoelen van Speke als ontwijfelbaar zeker te bevestigen. Hij toch voer in 
tachtig dagen het geheele meer rond, dat hij ook zijn oorspronkelijken naam 
DÜkerewe” teruggaf. Hij bewees door dezen tocht, dat het Ukerewe, niet 
1. Petermami’s Geograph. Mittheil. Dezember. 1875. S. 455. 
2. R. F. Burlon aod J. Macqueen. The Nile Basin. London. 1864. 
