392 
zooals velen meenden, een verzameling van kleine meren, maar éen enkel 
meer is, dat in oppervlakte Schotland overtreft. Stanley heeft een beeld 
van de oevers van dit bekken op het papier gebracht. Daaruit blijkt, dat 
ze zeer sterk ingesneden zijn, terwijl er tal van eilandjes voor liggen. Maar 
ofschoon nu Speke die oevers slechts met eenige zeer opverviakkige trek- 
ken wedergaf, in hoofdzaak komen beiden toch tamelijk wel overeen. En 
daar, waar Speke het meer werkelijk zag, dat is in het noordelijk en in 
het zuidelijk deel, daar komen zij ook overeen in bijzonderheden. Zoo 
werd, na verloop van een twaalftal jaren, de ontdekker van dit meer in 
zijn eer hersteld en de beschuldiging, als zou hij, in plaats van ernstige 
waarheden, slechts produkten eener al te levendige fantasie gegeven heb ben > 
op schitterende wijze wederlegd. 
Zooals we reeds vroeger zeiden, stroomt aan de noordzijde, uit dit meer 
de Victoria- of Somerset-Nijl en wel naar het ten noord-westen daarvan 
gelegen Liita N’ Zige of Mwutan N’ Zige, welken naam de ontdekker, 
Sir Samuel White Baker, in dien van Albert Nyanza veranderde 
Ten noorden van het Ukerewe-meer bevinden we ons in den staat 
Uganda, welks koning Mtesa niet ver van het meer zijn residentie heeft. 
Hetgeen Speke omtrent dezen koning meedeelt, doet ons in hem een 
echt Afrikaansch despoot kennen. Hij betoonde zich wel bovenmate ge- 
lukkig met de geschenken, die hij van den Europeaan ontving, zoo zelfs, 
dat hij overal rondliep om die schoone zaken te laten zien, maar voor het 
onderhoud en de verpleging der reizigers zorgde hij slecht. Dagelijks 
werden menschen terechtgesteld, want op elk misdrijf stond de doodstraf. 
Bovendien was de koning maar al te zeer geneigd — zoo maar voor zijn 
amusement — op zijn eigen onderdanen de draagkracht te beproeven van 
het fraaie Withworth-geweer, dat Speke hem ten geschenke gegeven had. 
Het verlangen van Speke om ontdekkingstochten op en langs het meer 
te doen werd slechts ten deele bevredigd. De koning meende, dat het 
volstrekt onuoodig was, dat de blanken zijn land leerden kennen en wenschte 
zijn gasten, met het oog op geschenken, zoolang mogelyk bij zich te 
houden. Eerst na een verblijf van drie maanden, wist Speke Zijne Majesteit 
over te halen tot een tocht op het meer. Doch toen deze zeven dagen 
geduurd had, gaf een priester, die op een eiland in het meer woonde, als 
de wil van den meergod te kennen, dat men terug moest keeren. 
Later, toen de reiziger met heengaan gedreigd, vele geschenken gegeven 
en zich bij de koningin-moeder aangenaam gemaakt had, werd zijn toestand 
iets beter en ook zijn oordeel over land en volk wat gunstiger. Hij noemt 
de bewoners van Uganda de Franschen van die streken, met het oog op 
hun levendigheid en den goeden smaak, dien zij betoonen in hun manieren, 
hun kleeding en den bouw hunner woningen. 
Daarbij was de koning voor Speke zei ven vriendschappelijk genoeg gezind. 
Hij wist zeer goed, dat blanke menschen den Nijl bevoeren en zelfs had 
hij, door bemiddeling van andere stammen, ruilhandel met hen gedreven. 
Hij stelde er belang in om een handelsweg te openen naar Gondokoro, 
doch naar hij zeide werd die versperd door de meer noordelijk wonende 
stammen- 1 
1. Dr. C. M. Kan. Ontdekkingsreizen van den nieuweren tijd. Utrecht. J. L. Beijers. 1871. 
