424 
Wanneer men aldus, gedurende eenigen tijd gestaard heeft op dien chaos, 
die onder de voeten van den toeschouwer brullend en schuimend voort- 
bruischt , dan staat men er waarlijk verbaasd over, hoe het mogelijk is, dat 
zelfs de rotsen al dat geweld weerstaan. 
Nadat de Zambezi zijn water over dezen machtigen rotswand heeft neèr- 
gestort, vloeit hij met een viertal groote bochten verder. Daar zijn stroom- 
bedding op dit punt buitengewoon smal is, kan het niet anders , of de 
stroom moet hier een verbazende diepte hebben, om die geheele watermassa 
voort te stuwen. 
De oevers bestaan uit loodrechte rotsen, van 150 tot 180 M. hoogte. 
Yoor den mensch is het te eenenmale ondoenlijk ze te beklimmen , doch 
talrijke baboons klouteren er met het meeste gemak op en af. 1 
Het is opmerkelijk, dat er geen enkele stroom in Oost- Afrika schijnt ge- 
vonden te worden , of er komen watervallen en stroomversnellingen in 
voor , wat natuurlijk verklaard moet worden uit de terrasvormige opper- 
vlakte van het werelddeel. Zoo is de Masiwatunja wel de grootste, maar 
volstrekt niet de eenige waterval van den Zambezi. In het bergachtige 
Batoka-land, waar de stroom een noord-oostelijke richting heeft, komen e r 
een aantal voor, waaronder de belangrijkste zijn de Kansora-val, de Ma- 
tabele-val en de val in de Kariba-kloof. Dat al die watervallen den Zambezi 
groe tendeels onbevaarbaar maken, spreekt wel van zelve. 
Aan weerszijden ontvangt de stroom talrijke 'zijrivieren en daaronder 
ook zeer groote. De zuidelijke komen van het Matoppo- en Maschona- 
gebergte , de noordelijke van de hooglanden , die het merengebied be- 
grenzen. 
Beneden Tete, dat sedert Zumbo verlaten is, de meest westelijke neder- 
zetting der Portugeezen in het dal van den Zambezi is, wringt zich de 
stroom, door de nauwe kloof in het Lupata-gebergte, uit het land Baniai, 
stroomt dan nog voorbij Senna en ontlast zich, na een breeden delta ge- 
vormd te hebben, ten zuiden van Quelimane in den Indischen Oceaan. 
Een weinig boven zijn monding voert de Shire hem het water toe van het 
Nyassa-meer. 2 
Het gebied tusschen den Zambezi en de Oranje-rivier kan men, van het 
westen naar het oosten, in drie gordels verdeelen, die allen ten opzichte 
van grondgesteldheid, klimaat en bevolking, hun eigenaardig karakter heb- 
ben. De oostelijke gordel, die we reeds kennen, is grootendeels bergachtig 
en wordt bewoond door kafferstammen, die in landbouw en veeteelt hun 
voornaamste middelen van bestaan vinden. De volgende, middelste gordel, 
kan men nauwelijks beuvelachtig noemen en bestaat uit groote , zachtgol- 
vende vlakte». Deze g ordel , door Beetschoeanen bewoond , f hebben we 
onder geleide van Mohr doorgetrokken. De westelijke eindelijk is nog 
vlakker dan de middelste en wordt alleen in de nabijheid van de zee weder 
1. Mohr. Nach den Victoriaf’allen des Zambesi. I Bd. S. 28—37. 
2. Carlh Ostafrika. S. 14. 
