432 
anders wel wat getemperde glans hen bovenal aantrekt en waarvan de 
weinige overgeblevene knoopen hem steeds zeer verleidelijk schijnen tegen 
te glimmen, is voor een recht geaard Zoeloe een bezitting, die hem het 
zwarte hoofd verschrikkelijk in de war kan brengen. Mocht het hem nu 
bovendien nog gelukken een hooge, desnoods randelooze hoed of een door- 
luchtige pantoffel rijk te worden, dan kan men verzekerd zijn, dat hij zich 
voor »tiré a quatre épingles” houdt en dat de breede glimlach, die ons 
in staat stelt, zijn schitterend gebit op te merken, voor een groot deel 
zijn oorsprong vindt in zijn kinderlijke vreugde over zulk een prachtig 
kostuum. 
Het kapsel is voor den Zoeloe een allergewichtigst iets, dat het onder- 
werp uitmaakt van veel zorg en moeite. Zoolang hij nog ongehuwd en 
dus tot het dragen van een hoofdring neg niet gerechtigd is, laat hij het 
haar groeien en in neergehurkte houding opmaken door een zijner makkers, 
die daartoe gewapend is met vet of olie, gom, houtskool, peesjes en rood- 
aarde. Het slot van de bewerking, die het geduld der beide betrokkenen 
soms langer dan een uur op de proef stelt, is, dat uit het haar van den 
gekapte eenige sierlijke, wel iet of wat wonderlijke gedrochten zijn opge- 
bouwd. welke b. v. het voorkomen kunnen hebben van een stuk of wat 
steil overeind staande pieken of van eenige haarkogels tegen het voor- of 
achterhoofd. 
Moet de haarring gemaakt worden, dan neemt de gelukkige den eersten 
den besten vriend onder den arm, die hem dan zwijgend en met grooten 
ernst het hoofd scheert, om daarna van den gespaarden haarring op het 
bovenhoofd, weder met de bovengenoemde ingrediënten — ditmaal de 
roodaarde uitgezonderd — het heilig teeken, de glimmende aureool van 
moed en manbaarheid te vervaardigen. Maar hoe ook bewerkt, altijd is zijn 
haar den Zoeloe van veel nut en wel als bewaarplaats, waarin hij een massa 
zaken van dagelijksch gebruik bergt. 
Een algemeene en walgelijke gewoonte is het insmeren van het geheele 
lichaam met vet of olie. Op grooten afstand ka,n men ze reeds ruiken, 
doch hen zelven schijnt deze alleronaangenaamste, scherpe en doordringende 
lucht niet te hinderen. Die stank is een combinatie van de lucht, die 
de vetbesmering van zich geeft en van den muskusachtigen geur, welke 
van hun huid uitstraalt. 
Dan genoeg over het uiterlijke. Wat zijn geaardheid aangaat, luidt het 
oordeel van bovengenoemden ooggetuige zeer gunstig. »Van al de Zuid- 
Afi'ikaansche inboorlingen, is de Zoeloe,” aldus schrijft hij, »de schoonste, 
fierste , en als ik dit woord gebruiken mag, de meest sympathieke. Het 
allereerst moet. ik hem roemen als een »thorughbred gentleman” en hen , 
die hieraan twijfelen , wijs ik op zijn gelaat, zijn geheele houding, zijn 
handelingen. 
Er is iets bij uitstek ridderlijks in het karakter van den Zoeloe ; hij is 
barbaarsch, maar niet wreed ; hij moordt en pijnigt uit oogenblikkelijke, 
dierlijke opgewondenheid, maar niet uit lust tot martelen en leeddoen ; hij 
bestrijdt gaarne een sterken, ongaarne een zwakkeren vijand ; hij groet u 
met een Sakoe bona , d. i. »wij zagen u” en wanneer hij neêrhurkt in de 
tegenwoordigheid van een blanke doet hij dit uit een gevoel van etiquette, 
