60 
Snelheid der Trekkers* 
Gätke heeft in zijn ,, Vogelwarte Helgoland” den vogels buiten- 
gewone snelheden toegekend, die tot nu toe bijna elken waarnemer 
korter of langer hebben bezig gehouden, hetzij om ze in twijfel te 
trekken, hetzij om ze te verdedigen tegen niet-geloovigen. 
Daar zijn meening reeds vaak geciteerd is, zullen we slechts enkele 
hoofdzaken overnemen. 
Zeker wel het bekendst is zijn voorbeeld van het Roodgesterd 
Blauwborstje, dat de weg van Égypte naar Helgoland in één voor- 
jaars-nacht zou afleggen. 
Intusschen is den laatsten tijd uit gegevens, verzameld door F. 
Helmer (Hans Duncker ,, Wanderzug der Vögel” pag. 97), gebleken 
dat dit vögelt je alles behalve zeldzaam gezien wordt in Oostenrijk- 
Hongarije, Bohemen en bijna geheel Duitschland: 
,,Wir sehen aus diesen Zitaten, wenn das nordische Blaukehlchen 
auch immerhin im Groszen und Ganzen eine seltene Erscheinung 
ist, so kommt es doch so haüfig vor, dasz man nicht sein Auftreten 
als Ausnahme vom regelmäszigen nächtlichen Durchzuge betrach- 
ten kann. Wir müssen eben bedenken, dasz einerseits in Helgoland 
alles so ziemlich Zusammenkommen musz, was nach Norwegen will, 
andererseits aber auch auf der immerhin kahlen Insel dieses Vögel- 
chen viel leichter wahrzunehmen ist als auf dem Festlande, wo sie 
soviel Gelegenheit haben, sich zu verbergen.” 
Van nog meer belang zijn echter de balgenstudies van O. Klein- 
schmidt. Deze kwam tot de conclusie (zie: Hans Duncker: „Wander- 
zug der Vögel”, pag. 99 en ook Ardea jaarg. III pag. 30. Dr. E. D. v. 
Oort: „Over in Nederland waargenomen Blauwborstjes”) : „dasz das 
Gätkesche Blaukehlchen ein ganz anderes sei, als die von Deutsch- 
land gemeldeten, und auch das in Ägypten im Winterquartiere wei- 
lende”. Verder broedt volgens Kleinschmidt het Blauwborstje van 
Gätke in Noorwegen tot op 3000 M. hoogte. Het zou vandaar via 
Helgoland en door West-Europa (juiste route nog onbekend) zuid- 
waarts trekken en Gätke’s conclusie, dat het vogeltje in één nacht 
zijn reis volbrengen zou, zou düs berusten op zeer ongegronde ver- 
moedens. 
Het tweede voorbeeld is dat der Bonte Kraaien, die volgens Gätke 
den afstand Helgoland — Engeland zouden afleggen in 3 uur, d. w. z. 
met een snelheid van ± 200 K.M. per uur. Gätke was van deze snel- 
heden overtuigd op grond van 't volgende: 
„This bird (Hooded Crow), which, without question, must be ,‘ 
classed among the less expert flyers, travels in autumn in innume- 
rable droves across Heligoland and past both sides of the island. 
The first focks arrive at about eight in the morning, and are suc- 
ceeded in undiminished numbers bij flock upon flock until two o'clock 
in the afternoon, all travelling, without interrupting their flight, in 
