Annals of the Transvaal Museum. 
37 
weinig konvex en is binnenwaarts een weinig naar boven gericht. Het 
ontmoet het binnenste deel in een diepe goot. Laatstgenoemd deel is 
kamvormig ; het vertoont twee gewrichtsoppervlakken waarvan het ene 
ongeveer een rechte hoek maakt met het buitenste deel en het andere, 
op de rand der kam, weer een rechte hoek met het voorgaande. 
Het binnenvlak is eerst sterk konvex bij de rand van de kam, en wordt 
daarna sterk konkaaf tot bij de sutuurlijn. 
De groeistrepen lopen op het platte buitendeel van het been van de 
boven- sutuurlijn met het squamosum naar beneden, doch zo, dat zij van 
uit de grote depressie onder aan dit deel naar boven toe zwak divergeren. 
De groeistrepen op de binnenrand van dit deel zetten zich tot op de 
horizon tale schijf voort. De brede min of meer konkave rand van deze 
schijf is ruw. Groeistrepen komen op de vertikale schijf alleen voor, 
waar het oppervlak niet tevens gewrichtsoppervlak is. Zij divergeren van 
het dunne gedeelte naar de rand van dit stuk. Zij komen vooral ook uit 
de spleet te voorschijn. Op het dunne verbindingsstuk der twee delen 
ziet men de groeistrepen van de binnenrand van het buitenste deel afkomen 
en op een gegeven plaats eindigen. Dan komt een glad gedeelte en daar- 
achter ziet men de groeistrepen uit de spleet opstijgen en naar het dunne 
gedeelte terug buigen ; dit laatste natuurlijk aan de binnenrand der spleet. 
Waar bovengenoemde groeistrepen eindigen, bevinden zich ongeveer 
rechthoekig daarop korte, afgebroken groefjes, die als het ware de einden 
der groeistrepen omgrenzen. Een sutuur komt echter tussen de twee 
delen niet voor. Wei zijn er in deze streek enkele barstjes, doch deze 
zijn dadelik als zodanig te herkennen. In tegenstelling met wat door 
andere onderzoekers bij andere versteningen gevonden werd, blijkt hier 
dus een afzonderlik been, dat als quadratojugale zou aangeduid moeten 
worden, niet aanwezig te zijn. Jaekel geeft een dergelik been bij een 
Lystrosaurus aan, echter zonder beschrijving ( 12 , bl. 90) ; eveneens bij een 
Oudenodon (0. Kolbei Broom, l.c. bl. 192 en 193), waar duidelik uit de 
tekening blijkt, dat het quadratojugale overeenkomt met de buitenste 
gewrichtsrand van het quadratum van onze Lystrosaurus. Watson daaren- 
tegen vond, dat het quadratum van latirostris wel grotendeels in twee 
delen gescheiden was, doch dat deze tegen de gewrichtsvlakte een been 
vormden. Broom had hem bovendien reeds te toestand bij Oudenodon 
getoond ( 13 , bl. 288). Broom beschrijft uitvoerig een quadratojugale bij 
Oudenodon Kolbei ( 14 , bl. 347), dat een derde gedeelte van de gewrichts- 
oppervlakte vormt. De sutuur ligt daarbij juist op het smalle gedeelte. 
Uit bovenstaande beschrijving volgt echter, dat wij bij deze Lystrosaurus 
met een enkel been of met twee, met elkaar vergroeide beenderen te doen 
hebben. Dit laatste schijnt werkelik het geval te zijn. De vroegere 
sutuur zou dan gelopen hebben van uit de onderhoek der spleet tot midden 
op het smalle gedeelte en van daar dwars naar buiten, langs het midden 
van de konkave rand van de schijf. Het buitenste deel van het quadratum 
zou dus vroeger quadrato-jugale zijn geweest en dit deel zou niet, zoals 
dit volgens Broom het geval bij Oudenodon Kolbei schijnt te zijn, een deel 
van de gewrichtsoppervlakte helpen vormen, doch aangegroeid zijn op 
een dun dwars uitsteeksel van het kwadraatbeen, welk laatste voor de 
gehele gewrichtsvlakte zorgt. Wat deze gewrichtsoppervlakte zelf betreft. 
