( 96 ) 
vallig lekken van kwikbus of perspomp onschadelijk maakte. Onder 
aan de waarnemingsbuis was nog een reservoir aangebracht, waarvan 
de inhoud zoo was gekozen, dat voor eene geschikte vloeistofmassa, 
bij alle temperaturen, de kwikspiegel steeds in die ruimte bleef. 
Eene moeielijkheid bestond nog in het verbinden van de waar- 
nemingsbuis met de zuiveringsinrichting. Opdat de door afkoeling 
beneden kamertemperatuur in den toestel overgedistilleerde vloeistof 
bij opvoeren der temperatuur niet terug zou distilleeren, werd, on- 
middellijk boven het waterbad, de toestel afgesloten door een koperen 
kraan, die alweer langs een stalen capillair met de glazen buis ver- 
bonden was. De koppeling van dien capillair met den toestel werd 
evenwel niet, zooals vroeger, door een met zwavel vastgekit koperen 
dopje tot stand gebracht: het koolzuur loste de zwavel op, wat bleek 
uit een geelworden van den kwikspiegel, en na korten tijd ontsnap- 
ten dampbelletjes tnsschen glas en metaal. De verbinding had ik 
ten slotte zoo gemaakt (Fig. 2) : aan het uiteinde van de glazen 
buis werd een koperen tapstukje vastgekit, en glas en metaal effen 
geslepen; op het zoo gevormde platte vlakje werd een lederen 
ringetje krachtig aangedrukt door het aanzetten van een moer met 
overpijpje, waarin de stalen capillair was gesoldeerd; dit lederen 
ringetje sloot het koolzuur tegelijk van buitenlucht en kitmiddel af. 
Waarnemingen. — Bij de berekening van de oppervlakte energie 
uit de capillaire stijghoogten, wordt ondersteld dat de meniscus in 
de capillaire buis bol vormig is ; zooals men weet is deze onderstel- 
ling slechts gerechtvaardigd, zoolang de stijghoogte minstens 20 maal 
zoo groot is als de straal. Bij de critische temperatuur is de stijg- 
hoogte nul ; om dus zoo dicht mogelijk daarbij eene nog vertrouw- 
bare waarde voor de capillaire energie te kunnen berekenen, heb 
ik uit een stel door Geissler geleverde capillaire buisjes het nauw- 
ste uitgekozen: de straal was 0,0441 mM. 
Het zuivere koolzuur werd langs den vroeger beschreven weg 
verkregen. Met een eerste voorraad gezuiverd gas werden de vol- 
gende stijghoogten waargenomen : 
t = 12°, 8 
h = 15.36 mM. 
d = 0,78 mM. 
14°, 5 
13,92 
0,74 
16°, 5 
12,30 
0,70 
18°, 7 
10,50 
0,64 
21°, 5 
8,24 
0,54 
25°, 3 
5,18 
0,42 
27°, 3 
3,52 
0,34 
28°, 9 
2,20 
0,24. 
