( 209 ) 
van zuurstof juist het tegengestelde bewerkt. Beide processen bleken 
omkeerbaar te zijn, en werden ook in het lichaam geconstateerd. 
Het bleek toch dat het serum van jugularis-bloed rijker was aan 
eiwit en alkali doch armer aan chloor dan het serum van carotis- 
bloed. 
Maar niet alleen bleek onder den invloed van koolzuur het eiwit- 
gehalte toe te nemen, doch er werd ook een vermeerdering geconsta- 
teerd van het suiker- en vetgehalte 1 ). 
Yan verschillende zijden 2 ) werden deze onderzoekingen, voor- 
zoover zij werden herhaald, bevestigd en uitgebreid. Als de meest 
belangrijke uitbreiding mag zeker wel genoemd worden de waar- 
neming van von Limbeck 3 ), dat ook water aan de verplaatsing 
deelneemt. Hij vond n.L, dat onder den invloed van C0 2 water uit 
het serum in de bloedlichaampjes, en onder den invloed van zuur- 
stof, water uit de bloedlichaampjes naar het serum overgaat, dat, 
m. a. w. de bloedlichaampjes door koolzuur zwellen en door zuurstof 
krimpen. Ik heb die waarneming volkomen kunnen bevestigen en 
heb daaraan nog enkele nieuwe feiten en beschouwingen vastge- 
knoopt, die mij niet van belang ontbloot schijnen. 
In de eerste plaats heb ik mij de vraag voorgelegd, of de zwelling 
der roode bloedlichaampjes, waargenomen in het door C0 3 -door- 
voering kunstmatig veneus gemaakte bloed, ook zou kunnen gecon- 
stateerd worden bij vergelijking van het natuurlijke veneuse met 
het natuurlijke arterieele bloed 4 ). 
Tot dit doel werd bloed opgevangen uit de a. carotis en de v. 
jugularis van een paard in twee gelijke maatcylinders, die voor 1 / l0 
gevuld waren met een isotonische oplossing van natrium-oxalaat. 
Gelijke volumina van beide mengsels werden gebracht in gesloten 
gecalibreerde buizen en gecentrifugeerd. Het bleek nu, dat het ju- 
gularis-bloed steeds een hooger bezinksel achterliet dan het carotis- 
*) Verh. d. Kon. Akad. v. Wetensch. Dl. III No. 10. 1894. 
3 ) v. Limbeck, Archiv f. exp. Path. u. Pliarmak. B. 35. S. 309. 1894. 
v. Limbfck, Klinische Pathologie des Blutes. 2e Aufl. Jena 1896. S: 168. 
C. Lehmann, Archiv. f. d. gesammte Physiol. B. 58. S. 432. 1894. 
fiüEBER, Sitzungsber, der med. phys. Gesellsch. zu Würzburg. 25 Febr. 1895. 
Manca, Estratto dal Sperimentale, anno XLV1II (Sezione Biologica, fase. V e VI). 
Botazzi, Ibid. 'anno XLIX, fase. III. 
3 ) 1 . 0 . 
4 ) Vergel. Over het onderscheid in samenstelling tusschen arterieel en veneus 
bloed. Bijdrage tot de methode van vergelijkend bloedonderzoek. Verh. d. Koninkl. 
Akad. v. Wetensch. Dl. 1. No. 5. 1892. 
