( 278 ) 
wemi wiv ihn auf die EntwickelungsbediDgungen der Theile zurück- 
führen. Fassen wir aber denselben als ein starres Schema auf, so 
wird er zum wissenschaftlichen Hemmschuh, welcher die freie 
Bewegung der Forschung stort und diese uur allzu leicht in falsche 
Bahnen leitet.” 
Ik moet hiertegen aanvoeren, dat er van eene „ geheimnissvolle 
Beziehung” tusschen zenuw en metameer geen kwestie is. 
Wanneer men maar het geschikte object neemt, n. 1. de laagste 
gewervelde dieren of jonge embryo’s van hoogere vóór de vereeni- 
ging van dorsalen en ventralen wortel, dan kan men ad oculos 
demonstreeren, dat elke ventrale wortel tot een enkel myotoom be- 
perkt is en dat voor dezen dit schema zoo „starr” mogelijk is. 
Neemt men echter ook den dorsalen wortel in zijne beschouwingen 
op, of beschouwt men de spinale zenuw als eene eenheid, dan zou 
men His gelijk moeten geven en kan men enkel zeggen, dat eene 
spinale zenuw in den regel ongeveer het gebied verzorgt van het 
metameer waartoe zij behoort. 
Nu doet zich de vraag voor, tot welk myotoom moet eene dorsale 
zenuw gerekend worden? Zij treedt naar de huid in het septum 
tusschen twee myotomen. Moet de zenuw nu gerekend worden te 
behooren bij het myotoom dat haar onmiddellijk voorafgaat of bij 
hetgeen haar onmiddellijk volgt? Of liever, om de vraag concreter 
te stellen : Yereenigt zich bij de werveldieren — met uitzondering 
van Amphioxus en de Petromyzonten — de dorsale zenuw met de 
voorgaande ventrale of met de volgende? A priori is zoowel het 
eene als het andere geval denkbaar. Yerinoedelijk zal dit afhangen, 
van de richting waarin zich de myotomen verschuiven n. 1. of deze 
verschuiving naar voren (kopwaarts) of wel naar achteren (staart- 
waarts) geschiedt. 
Nemen wij aan, de myotomen verschuiven zich wat naar voren, 
dan zal eene dorsale zenuw zich vermoedelijk verbinden met de 
volgende ventrale. Maar indien omgekeerd in den loop der ontwik- 
keling de myotomen zich wat naar achteren verschuiven, dan zal 
de verbinding waarschijnlijk plaats vinden met de voorafgaande 
ventrale. 
Welke van de twee mogelijkheden nu gerealiseerd is, moet door 
waarneming bij de hoofdgroepen der gewervelde dieren worden 
vastgesteld. 
Hieromtrent bestaan waarnemingen van Hatschek. Deze onder- 
zoeker zegt in een artikel in den „Anatomischer Anzeiger” van 
1893: „In meinem Yortrage über die Metamerie des Amphioxus 
und des Ammocoetes kam ich zu dem Schlusse .... dass eine 
