( 352 ) 
fixeeren waarin de twee lichtlijnen zouden moeten samenkomen (zoo- 
als wij later zullen zien, ligt hier de blinde vlek) geloof ik, dat het 
niet mogelijk zal zijn het samentreffen der beide lichtlijnen waar te 
nemen. Wanneer wij nu eens tot voorbeeld nemen het verschijnsel, 
zooals het zich voordoet aan ’t rechteroog, dan zien wij temporaal- 
waarts (naar rechts), van de lichtende spleet de door Zeeman „peer- 
vormig” genoemde figuur (wellicht is het beter te spreken van spits- 
eivormig, omdat de lichtlijnen een scherp begrensde, min of meer 
elliptische figuur omlijsten). Aan de linkerzijde van de spleet (nasaal- 
waarts) ziet men de beide lichtlijnen in elkander overgaan, terwijl zij 
ongeveer een cirkelboog beschrijven. Deze boog verwijdert zich niet 
ver van de spleet. Van belang is het te weten, dat men het ver- 
schijnsel niet kan waarnemen, wanneer men recht door de spleet 
kijkt. Ziet men met het rechteroog, dan moet men een punt fixee- 
ien, dat ongeveer 2 a 3 mM. naar rechts van den spleetrand ver- 
wijderd is, bij het zien met het linkeroog een symmetrisch punt 
links. Plotseling springt dan de violette figuur te voorschijn. Geheel 
donker is naar mijn waarneming het door de lichtlijn begrensde 
gedeelte van het gezichtsveld niet. Aldaar heerscht een wel is waar 
zwakke, violet-grauwe tint. Zeeman legt er nadruk op „dass nicht 
nur gelbes lacht, sondern alle Spektralfarben die violette LiniQ 
erzeugen. Es gelingt sogar bei jeder der drei Wasserstoffliniën .... 
Mit der rothen Linie gelingt es leicht, mit der anderen sehr schwer. 
Mit gelbem oder weissem Lichte ist die Beobachtung der Erscheinung 
leicht”. In den beginne reeds meende ik dat wij hier te doen hadden 
met een nabeeld, omdat, wanneer men tijdens de waarneming van 
het verschijnsel, het hoofd en het oog fixeert en het zwarte papier 
(met de spleet) plotseling beweegt, de geheele figuur onbewegelijk 
blijft en onafhankelijk wordt van de spleet. Een gewoon nabeeld 
kon het echter niet zijn, omdat het nabeeld van de spleet een lijn 
had moeten zijn. 
Eene andere waarneming is deze : wanneer men het hoofd schuin 
houdt naar links, en men met het rechteroog de vertikale spleet 
beschouwt (altijd onder voorwaarde, dat men niet de spleet zelf' 
fixeert, maar het beeld van een punt rechts van de spleet op de 
fovea centralis retinae laat vallen), men dezelfde grauw-violette spits- 
eivormige, door heldere violette randen omzoomde figuur ziet, maar 
met ’t spitse uiteinde naar rechts en boven verschoven. Wanneer 
men met het linkeroog waarneemt, en het hoofd schuin houdt naar 
rechts, het punt links van de spleet fixeerende, blijkt het spitse 
uiteinde naar links boven verschoven. Deze beide waarnemingen 
bewijzen, dat het verschijnsel een entoptisch nabeeld is, een beeld 
