146 
vooi' welke het eene E. M. K. van 7822 M. V. heeft. *) Aldus werd 
gevonden : (zie tabel p. 145) 
Uit deze twee gegevens voor de correctie bij 845° (J. en bij 1 201° C. 
is dus door intrapolatie, bijv. voor eene temperatuur van cirka 
965° C., eene correctie van -}- 28 M. V. te berekenen, enz. Met 
zoodanig bedrag moet, gelijk blijken zal, derhalve tenslotte de ge- 
vonden E. M. K. worden gecorrigeerd, om de daaraan beantwoor- 
dende temperatuur in graden van den gasthermometer te kunnen 
uitdrukken. 
Nadat aldus de temperatuurcorrectie voor het geheele meet-sjsteem 
bepaald was, werd als objekt de kiimiet van Madagascar genomen, 
en beproefd, om de laagste temperatuur te vinden, waarbij nog juist 
eene omzetting van den «-, in den /1-vorm kon gevonden worden. Het 
moge opgemerkt worden, dat de proeven 1 — 14 met een thermo- 
element werden verricht, dat, evenals tijdens de ijking, met een 
schutbuis omhuld was; bij 14—20 was die schutbuis weggenomen, 
hetgeen trouwens, zooals bleek, geen noemenswaard verschil maakte. 
In dit geval bleek derhalve eene duidelijke omzetting al bij 
9170 M. V. (ongecorr.) of bij 9198 M. V. =968° C. (G. Th.), 
in te treden. 
Analoge proeven bij den kunziet van Rincon leerden, dat de be- 
doelde temperatuur daar wat hooger, bij cirka 995° C. gelegen was; 
in alle deze gevallen kan echter eerst zéér langdurig verhitten tot 
eene algeheele omzetting van den n-vorm in den /'/-vorm voeren. 
Het is dus wel duidelijk, dat bij gewone temperaturen, — en zelfs tot 
zulke van 400° of 500° C. toe, — die omzettingssnelheid van «— 
praktisch gelijk nul is, zoodat men dan «-, en ,/Gspodumen onbepaald 
langen tijd naast elkander kan hebbeti, zonder dat eene omzetting intreedt. 
De overgang van den «-vorm in de /‘/-niodifikatie gaat met eene 
zeer sterke volume-vergroofing gepaard: het specifiek volume stijgt 
van cirka 0.31 op 0.41, zijnde eene vergrooting van ciilta 33 "/o der 
oorspronkelijke waarde. Meermalen steeg het gepoederde mineraal 
dan ook boven de randen der platina-kroezen ; bij de zooeven be- 
schreven afkoelingsproeven was het intreden der omzetting veelal 
reeds bemerkbaar aan de nog niet geopende platina-foelie, daar deze 
dan sterk opgeblazen geleek, wegens de volume-vergrooting van het 
0 Met element IV werden in drie seriën proeven, met ovengradiënten van 30, 
40 en 60 M. V. per halve minuut, de waarden: 7786, 7778 en 7781 M. V., — ■ 
alzoo gemiddeld: 7782 M. V., volgens de dynamische methode, gevonden. Daar de 
correctie van element IV met betrekking tot het standaard-element, hij die tempe- 
ratuur -f- 40 M. V. bedraagt, zoo is dus ’t smeltpunt bij 7822 M. V. = 845° G. 
(G. Th.) gelegen. 
