224 
tot amihaiiden enz. te verwerken, gaf aan van Schelle aanleiding tot de 
opmerking, dat een dei-gelijk denkbeeld mer betrekking tot de Rokkas 
,,als geheel oidioudbaar moet worden verwoi'pen.” Weber had echter 
uitdrukkelijk verklaard, dat eene dergelijke herkomst voor de tinnen 
voorwerpen uit het landschap Rokka onaannemelijk was. Aangezien 
tot de bedoelde armbanden ook lood behoort, waarvan eene invoer 
in vroegere tijden evenmin bekend is als die van tin, zonde de 
gevolgtrekking gemaakt moeten worden, dat ook dit metaal van 
Flores zelf afkomstig moest zijn. Daargelaten het feit, dat looderts 
slechts in sporen voorkomt '), zal wel bij niemand de gedachte 
o])komen de bevolking van de kunst, daaruit het metaal te redu- 
ceeren, te verdenken. 
Zeer terecht heeft een 14-jarige jongen, die in 1890 gevangen 
werd met het doel, om hem te kunnen ondervragen, opgemerkt : 
.,wat betreft het tin, daarvan wist hij niets te zeggen ; het ten 
,, hunnent aanwezige tin hebben zij als poesaka van hunne voor- 
ouders” Mocht men willen tegënwerpen, dat als poesaka beschouwde 
voorwerpen in den regel meer in eere gehouden worden, dan moge 
er op gewezen worden, dat sedert jaren het goud, dat in de gedaante 
van sovereigns door Australische paard en handelaars naar Soemba 
gebracht vvoitlt, van waar het zijn weg naar Flores gevonden heeft, 
meer in den smaak valt. Buitendien worden de inboorlingen tijdens 
de niet zeldzame misoogsten genoodzaakt zich van voorwerpen, 
waaraan zij gehecht zijn, te ontdoen, om aan voedsel te komen. 
De slotsom is, dat de metalen voorwerpen in het Rokkagebied 
niet afkomstig zijn van liet eiland zelf, maar dat zij in vroegere 
tijden werden ingevoerd. Hunne herkomst is even onbekend. als die 
van de verschillende metalen voorwerpen, welke men bij de inboor- 
lingen van andere eilanden gevonden heeft. 
De laatste te beantwoorden vraag is, of de geologische gesteldheid 
van het eiland van dien aard is, dat er eenig uitzicht bestaat 
tiuo'ts — in welken vorm ook — te kunnen opsporen. Voor dat 
doel moge het volgend overzicht dienen. Op West-Flores, waarvan 
de oostelijke grens gelegen is tusschen 120°53' O. aan de noord- en 
b Loodglans werd door J. J. Pannekoek van Rheden in kleine hoeveelheden 
aangeloond in de nabijheid van Lowo Sipi (Endeh) en op het Batoe Asa-schier- 
eiland (Manggarai). J. P. Freyss meende, dat hetzelfde mineraal bij Rioem on bij 
Geliting op de noordkust voorkomt, hetgeen zeer onwaarschijnlijk is. R. Everwijn 
vermeldde lood van den berg „Himendiri in West-Timor” (Jaarboek van het Mijnw. 
1872. I, blz. 261). De berg heet in werkelijkheid llimandiri en is gelegen in 
Oost-Flores. Het bedoelde stuk is een augietandesiet, die ijzerglans bevat, lood is 
echter in ’t geheel niet aanwezig. 
Java-Bode, Dinsdag 8 Juli 1890, NL 154. 
