256 
een weinig van waarde veranderen. Ik herhaalde een zijner waar- 
nemingen, mede om de gelijkwaardigheid mijner apparatuur met de 
zijne vast te stellen. 
Tabel I bevat de uitkomsten van een reeks metingen, verricht aan 
een oplossing van de concentratie 1 mMol KCl per Liter. De 
batterij was den 11®" Maart gevuld. P geeft den druk, E de stroo- 
mingspotentialen. (zie p. 255). 
Men ziet hieruit, dat het apparaat uitstekend functionneerde. De 
potentiaal per cm. kwikdruk heeft eiken dag een constante waarde 
en verandert de eerste twee dagen. Den vierden dag is alreeds de 
eindwaarde bereikt. 
4. Metingen. In deze verhandeling wordt een serie metingen mede- 
gedeeld, die ten doel had den invloed vast te stellen van eenige 
oplossingen, die onderling verschilden in de valentie van het kation. 
Als zoodanig werden gekozen de chloriden van K' , Ba'' en AV 
Als oplosmiddel werd steeds z.g. ,,geleidbaarheidswater” gebruikt. 
De zeer verdunde oplossingen werden gemaakt door verdunning eener 
standaardoplossing. Alle gebruikte maatinstrumenten waren speciaal 
voor dit onderzoek nauwkeurig ge- of herijkt. 
Ten einde den toch al vrij langen duur van deze seriemetingen te 
bekorten werden alle metingen vei-richt 20 uren na de vulling der 
cel. Wel is waar is dan de constante eindwaarde niet bereikt, maar 
het verschil daarmede is betrekkelijk gering en de gemaakte fout 
treedt in alle metingen gelijkmatig op. Bovendien is de hieruit voort- 
vloeiende onnauwkeurigheid zonder invloed op de strekking der 
straks op te maken conclusies, op zichzelf reeds afdoende reden om 
tot dezen maatregel van enorme tijdsbesparing over te gaan. Boven- 
dien werd met meerdere stellen van flesschen gewerkt, echter zóó, dat b.v. 
alle 7v(7/-oplossingen in eenzelfde stel gemeten werden. Ten over- 
vloede werden de stellen onderling vergeleken, waarbij de oplossing 
van 100 [iMol. (micromol = — — ■ millimol) KCl p. L. als ver- 
gelijkingsvloeistof diende. Met beide toestellen werd volkomen de- 
zelfde waarde voor de potentiaal per drukeenheid gevonden. 
In de hieronder volgende tabellen zijn de concentraties in de 
eei-ste kolom aangegeven in pMolen p. L. ; in de 2e kolom vindt 
men de stroomingspotentiaal E in millivolts per eenheid van druk 
(cm. kwik), waaronder de vloeistof werd overgeperst. Deze waarde 
is steeds het gemiddelde uit twee of meer metingen, welker verschillen 
van de orde van die in Tabel I waren .(veelal geringer dan die). 
