•2G9 
Maar ook liet inspiiiteii dor bloedcellen werkt ont^lekingverwekkend 
en als zoodanig staan deze twee processen dus wel gelijk. 
Ik heb ook nog eenige cornplernenttitraties gedaan van op bovenge- 
noemde wijze verkregen onderlinidsclie vochten bij cavia en konijn. 
Voor de 0 [)lossing (conipleteering) van mijn haemolytisch systeem 
waren noodig; 
I. Verscli caviaserum Yioo 
Onderhuidsch vocht 7ao c.cM. 
II. Verscli caviaserum '/so c.cM. 
Onderhuidsch vocht Yso c.cM. 
III. Verscli konijnensernm c.cM. 
Onderhuidsch vocht 0,6 c.cM. geen haeniolyse ! 
Siiiwingsvocht 0,6 c.cM. spoor ,, 
Wij kunnen dus de jiroeven van Schneider bevestigen en aan- 
nenien dat inderdaad in het onderhuidsche celweefsel weinig of geen 
complement aanwezig is; dat de gesensibiliseerde bloedlichaampjes 
dus niet oiilossen, indien ze subcutaan ingespoten worden, behoeft 
niet te verwonderen. 
We moeten nu vraag 2 beantwoorden. 
Het vermoeden lag voor de hand, het liggen blijven der gesensi- 
biliseerde bloedcellen toe te schrijven aan de agglutinatie, die steeds 
de sensjbilisatie vergezelt. Het is mij niet gelukt een oji de gewone 
wijze bereid immunnserum te verkrijgen, dat niet tegelijkertijd agglu- 
tineerde. Daar in het begin van mijn onderzoek mij geen methode 
bekend was, om amboceptor en agglutiinne te scheiden, heb ik 
een anderen weg ingeslagen om te bewijzen, dat het blijven liggen 
der bloedcellen te danken was aan het geagglutineerd zijn en niet 
aan de sensibilisatie. Ik heb daartoe de bloedcellen op andere wijze 
geagglutineerd en nu gevonden, dat klinisch en histologisch de beelden 
dezelfde waren na inspuiting van deze bloedlichaampjes als na 
inspuiting van gesensibiliseerde (en tegelijk geagglutineerde) cellen. 
In de eei'ste plaats heb ik daartoe een kolloidale oplossing van SiO.^ 
gebruikt. Alle door mij gebruikte roode bloedcellen (konijn, cavia, 
paard, rund, hond) werden er door geagglutineerd, zij het ook in 
verschilleride concentratie. Het SiCX alleen was zonder werking, 
verooi'zaakte noch zwelling, noch leucocytose. Het was bereid door 
verzeepen van Siliciummethylesther (Kahlbaum) met zeer verdund 
zoutzuur. Ook op andei'e wijze bereid SiO^ had dezelfde werking. 
Men zou nu tegeri deze proef kunnen aanvoeren, dat het SiO^ de 
bloedcellen niet alleen agglutineert, maar ook sensibiliseert ; immers in 
groote hoeveelheid met verscli caviaserum samen gelukt het sommige 
bloedsoorten op te lossen. Ik heb daarom mijn toevlucht gezocht bij 
