Öl6 
^ ~ T ’ ^ ~~T 
ook de temperatuur T en den druk p als functien van 7Ï' en v. Men 
kan dan ook het verband tusschen p, v en T, d.w.z. de toestands- 
vergelijking vinden, en evenzoo het verband tusschen v, T eh E, 
waaruit de soortelijke wannten kunnen worden afgeleid. 
Zooals bekend is leidt de klassieke thermodynamica voor een 
ideaal eenatomig gas tot de formule 
S=kN{logv-^^-logE) + a, ( 1 ) 
Avaarin N het aantal molekulen, k de bekende coëfficiënt van Planck, 
en a een onbepaalde constante voorstelt. Op de zooeven aangegeven 
wijze volgt daaruit 
pv = kNT , E = ~kNT ( 2 ) 
De nieuwe beschouwingen onderscheiden zich nu van de vroegere 
thermodynamica hierdoor, dat zij voor de entropie een geheel bepaalde 
waarde, zonder onbepaalde constante opleveren, hetzij daarbij de 
Avijze AA'aarop v en E in de formule voorkomen blijft zooals in (1), 
of door een meer ingewikkelde Avordt vervangen. In het eerste 
geval Avordt alleeji de waarde van a, die men Avel naar het voor- 
beeld van Nernst, de ,, chemische constante” van het gas noemt, 
vastgesteld, maar blijven de vergelijkingen (2) gelden. In het tAveede 
geval Avorden deze geAvijzigd. 
Wat het middel betreft, Avaardoor men de entropie bepaalt, dit is 
steeds de formule van Boltzmann 
S = klog W, 
Avaarin W de ,, waarschijnlijkheid” van den beschouwden toestand 
voorstelt. Aan de geldigheid dezer betrekking kan, in het algemeen 
gesproken, geen tAvijfel bestaan, en zij is zeker een van de belang- 
rijkste stellingen der tegenwoordige natuurkunde. Echter kan men 
bij de toepassing Avel eens op moeilijkheden stuiten als men voorde 
vraag staat, naar welke regels de waarde van W moet Avorden 
vastgesteld. 
§ 2. Men kan den toestand van het gas bepalen door de coördi- 
naten van de ki molekulen en de componenten hunner hoeveel- 
heden van beAveging, en men kan deze grootheden als de coördi- 
naten van een punt in een 6A^-dimensionale uitgebreidheid Roi\, de 
,,pliase-nitgebreidheid” opvatten. Het deel van deze laatste, dat beant. 
