B07 
Zelfs is het mogelijk, dat ook PbO ontstaat en dns ook reactie 10 
tegelijkertijd plaats heeft. 
17. De tweede onderstelling was de meest waarschijnlijke. Om haar 
nader te toetsen werd een meiigsel van Pb en (PbO),, PbSO^ in de 
drnkbuis verhit. Uit dit mengsel kan alleen PbO als 3e phase ont- 
staan, zoodat slechts één reactie, die van het monovariante even- 
wicht 10, .mogelijk zon zijn. 
(PbO), PbSO^ was door samensmelting van 1 PbSO,, op meer dan 
3 PbO verkregen. Daar porselein zeer sterk door het PbO aangetast 
wordt, werd het mengsel verhit in een magnesiaschiütje, dat tevoren 
door verhitting met PbO geheel daarmee doortrokken was geworden. 
Gemeten werd tm bij 780° p = 23, na evacuatie bij dezelfde tem- 
peratuur weer 22 m.M., daarna bij 800° 38 en na evacnatie achtei-- 
eenvolgens 30, 22, 16 m.M. Er wordt dns geen constant evenwicht 
bereikt. 
Bij het openen van de drnkbnis bleek bijna alles gesmolten te zijn 
geweest en door het schuitje heen te zijn gelooi)en, ofschoon de 
temperatuur niet boven 800° was gestegen, terwijl het eutecticum 
van PbO en (PbO), PbSO^ volgens Schenck en Rassbach 820° is. 
Waarschijnlijk wordt het MgO door het PbSO^ aangetast. Het ont- 
breken van een geschikt materiaal, dat noch door PbO, noch door 
PbS 04 en ook niet door Pb wordt aangetast bij deze hooge tempe- 
raturen, maakt een juiste bepaling van dissociatiedrukken voor 
reactie 9 en 10 zeer moeilijk. 
Nemen wij de waarde van 23 m.M. bij 780° als juist aan voor 
het evenwicht 10, dan zou de 7 -lijn voor dit evenwicht ongeveer 
loopen als wordt aangeduid door lijn V in tig. 2. 
De p-T-\\]n van evenwicht 9 ligt dan tnsschen III en V in, en 
wordt in Fig. 2 schematisch aangegeven door lijn IV. 
18. Hoewel uit het voorgaande duidelijk is, dat PbS en PbO niet 
coexistent kunnen zijn, werden toch nog eenige proeven gedaan om 
deze opvatting te bevestigen. 
ScuENck en Rassbach beschouwen toch in al hunne publicaties het 
evenwicht PbS en PbO als stabiel, ofschoon bij hunne dissociatie- 
proeven reeds bleek, dat met een dergelijk mengsel niet steeds 
reproduceerbare drukkingen werden verkregen, met name niet alS 
de temperatuur tot boven 800° opgevoerd was geweest. Zij consta- 
teerden ook de vorming van sulfaat, maar nemen aan, dat dit slechts 
bij hooge temperatuur gevormd kan worden en bij plotselinge 
afkoeling tot op de dissociatietemperaturen bewaard blijft. 
