748 
redenen waarom men, meer bei)aaldelijk bij den gewoonlijk gebruikten 
platina-weerstand, een dergelijke formule meei' noodig heeft dan dit 
bij melitigen 0 |) ander gebied het geval is. 
In de eerste plaats is de weerstand geen ,, eenvoudige” functie 
van de temperatuur, d. w. z,. de hoogei’e afgeleiden van die functie 
zijn groot, zoodat men zelfs in kleine intervallen niet lijieair, in iets 
grooteio idet kwadratisch inlerpoleeren kan. Gewooidijk zal men 
in zoo’n geval zich door gratische interpolatie helpen. Verlangt men 
echter een nauwkeurigheid van OkOl of ü°.02 — en dat w'ordt in 
’t volgende ondersteld — dan zijn er niet genoeg punten bekend 
om de kromme, die dan op groote schaal geteekend moet worden, 
ondubbelzinnig te bepalen. 
Door soorigelijke overwegingen kwunn ik er reeds eenige jaren 
geleden toe, allerlei verschillende formules op hun bruikbaarheid 
voor dit doel te onderzoeken. Ik gebruikte als experimenteele ge- 
ge\ ens de opgaven \ an Kamehï.ingu Onnks en Cl.\i ^), in ’t bijzonder 
die omtrent den platinadraad /7/en den zeer zuiveren gouddraad Aum. 
Daarbij werden de temperaturen op de thermodj’uamische schaal 
gecorrigeerd en de w'eerstanden zoo goed mogelijk tot die van de 
zuivere metalen gebracht door o\ernl met den, geë.Ktrapoleerden, 
weerstand bij het absolute mditunt Ie verminderen. Daarbij werd 
dus gebruik gemaakt van de uitkomsten van de bekende proeven 
van Kamerlingh Onnes bij helium-lemperatureu, waardoor de vroeger 
gatigbare meening weerlegd was, dat de weerstand bij het absolute 
nulpunt oneindig groot zou worden. Het werd door die proeven dan 
ook begrijpelijk, w^aarom men vóór dien tijd niet tot geschikte formules 
gekomen was’-^). Ook daarjia echter kwam ik langen tijd niet tot 
een bruikbare formule, doordat ik van de schijnbaar voor de hand 
liggende meening uitging, dat het verdwijnen van den weerstand 
bij naderen tot het absolute nulpunt volgens een exponentieele wet 
moest [)laats vinden^). De moeilijkheid lag daarbij vooral in het voor- 
stellen door éénzelfde formule van de weerstanden bij de temperatui-en 
van vloeibare waterstof en die bij hoogere temperatuur. Het leek 
mij echter gewenscht aan den eisch vast Ie houden dat dezelfde 
formnle beide gebieden moest voorstellen, om daardoor in staat te 
h Mededeelingen van het Natuurkundig lab. te Leiden No. 95 en 99, deze Ver- 
slagen Juni 1906 en Juni 1907. 
2) Men vergelijke bijv. de iii verschillende Meded. en ook bij J. Clay, Dissertatie 
Leiden 1908 te vinden formules met 5 en 6 constanten. 
*) Dit is ook het geval bij de formules van Kamerlingh Onnes, deze Verslagen 
1911 (Med. 119j en van Lindemann, Sitzungsber. Berlin 1911, 316, die een veel 
kleinere nauwkeurigheid beoogen. 
4h 
Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXlll A°. 1914/15. 
