De heer Hkij,kr is zoo vriéndelijk geweest ons nit te noodigeii 
het onderzoek verder voor! te zetten. Wij hebben zijne proeven 
met ons zuiver lood herhaald en kunnen zijne resultaten in allen 
(lede bevestigen. 
12. Het lood werd gesmolten, in water ,, abgeschreckt ” en 
in kleine blokjes gesneden (3,5 X 2 X cM.), die in vlakke 
glazen schaaltjes in de door Hei.lkr genoemde loodacetaatoplossing 
werden gelegd. De schaaltjes werden met een glazen plaat afge- 
sloten. De temperatuur w'as gedurende de proef 15 a 20 graden. 
Wat de samenstelling dezer oplossing betreft, w'orde er 0 {) gewezen, 
dat men door toevoeging van het salpeterzuin- bewei'kt, dat het 
op|)ervlak van het metaal steeds blank blijft, waardoor de elektrolyt 
hare werking kan uitoefenen en de intredende eniing ongestoord 
kan plaats vinden. 
De aan deze mededeeling toegevoegde photographieën, die de 
preparaten in hun toare grootte voorstellen, geven een duidelijk 
overzicht over den gang van het verschijnsel. No. 1 stelt het oor- 
spronkelijk blokje voor; No. 2 den toestand na enkele dageri : er 
zijn steike scheuren in het matej'iaal ontstaan, die er op wijzen, 
dat het materiaal plaatselijk is gekrom|)en, hetgeen een toeneming 
van het spec. gew. doet wachten (die later ook pyknomelrisch werd 
gekonstateerd. (Zie § 19). No. 3 vertooid den toestand na 3 weken : 
het metaal is geheel tot gruis uiteengevallen. Bij herhaling der 
proef met 15 a 20 blokjes werd bij alle hetzelfde resultaat ver- 
kregen. 
13. Dat men hier niet met een chemische omzettijig te doen 
heeft, zal uit het onderstaande blijken. Het resultaat dei' volgende 
proef geeft een aanwijzing in dien zin: Een der blokjes (+ 40 gram) 
werd in een gasmeetbuis gebracht, die te voren geheel met de 
bovengenoemde loodacetaatoplossing was gevuld. Deze buis plaatste 
men in een bakje, dat eveneens die oplossing bevatte. Na drie 
weken had (bij kamertemperatuur) gasontwdkkeling niet plaats gehad. 
Ook bij verwarming treedt gasontwikkeling inet in. 
14. De beschreven verschijnsels werden nu systematisch ])ykno- 
metrisch en daarna dilatometrisch onderzocht. 
A. Pijknometrisch OnderzoeP. 
15. Wij hebben uitsluitend gebruik gemaakt van den pyknometer 
(Eig. 1), die door Joiinston en Adams ^) is beschreven. Behalve op 
de voorzorgsmaatregelen, die de auteurs opsommen, dient er o|) te 
b Journ. Americ. Ghem. Soc. 34, 563 (1912). 
