882 
t 
zen uw vezeltjes, van een op het eerste gezicht verbijsterende samen- 
gesteldheid. Eerst langzamerhand leert men zijn weg in de microsco- 
pische beelden vinden. Men ziet dan, dat in de eerste plaats gekleurd 
is het door Agababow beschreven vezelnetwerk, dat overal tusschen 
de spiercellen zich uitstrekt, dat de spiercellen omgeeft met fijnere 
en grovere mazen, en min of meer verdikte knooppunten. Op die 
knooppunten, die in methyleenblanw-preparaten zich als gelijkmatig 
blauw gekleurde verdikkingen voordoen, blijkt nu bij zeer sterke 
vergrooting (1600 — 2600 maal) het neurofibrillen-apparaat een uiterst 
fijne netvormige structuur te bezitten. In figuur c is een maas van 
dit netwerk zoo nauwkeurig mogelijk afgebeeld bij een vergrooting 
van 2100 maal. Dat is het terminale netwerk van Agababow. Nauw- 
keurig onderzoek bij zeer sterke vergrooting toont nu evenwel met 
volkomen zekerheid aan, dat dit netwerk [ niet het einde van het 
neurofibrillaire apparaat vormt. Van de draden van dit netwerk, dat 
dus de spiercellen omspint, tusschen de spiercellen ligt, gaan nu 
overal allerfijnste zenuwdraadjes uit, die slechts enkele millimicra 
dik zijn, doch dank zij de voortreffelijke impregnatie als fijne zwarte 
lijntjes duidelijk te vervolgen zijn. Eerst deze fibrillen vertoonen de 
ringvormige verdikkingen, de eindringen en kleine eindnetjes, die 
de werkelijke zenuweindigingen voorstellen, en waarvan er enkele 
in fig. d — ƒ zijn afgebeeld. Deze eindringen (zij zijn doorgaans ring- 
vormig) liggen nu in het protoplasma van de spiercellen, en de uiterst 
fijne vezeltjes, die dit tweede netwerk vormen, loopen door het 
protoplasma van de spiercellen, omspinnen de kern, loopen tusschen 
de myofibrillen van de spiercellen door, liggen dus intracellulair, en 
vormen bij verder gaande splitsing een dusdanig fijn netwerk, dat 
het niet meer te onderscheiden is van het protoplasmatische netwerk. 
Dat dit netwerk met zijne ringvormige knooppunten en op steeltjes 
zittende eindringetjes werkelijk binnen in de spiercel ligt en niet er 
tegen aan, is in de eerste plaats duidelijk vast te stellen daar, waar, 
zooals bij den musculus ciliaris dikwijls voorkomt, de spiercellen 
los, niet tot bundels vereenigd in het bindweefsel liggen en men 
dus met een lengtedoorsnede door een enkele spiercel te maken heeft. 
Men kan in dergelijke gevallen duidelijk zien, dat de draadjes van 
dit tweede netwerk, evenals de daaraan voorkomende ringvormige 
varicositeiten en eindringetjes, werkelijk binnen in de cel liggen en 
dat van daar uit allerfijnste draadjes uitgaan, die zich in het proto- 
plasmatische netwerk verliezen. Er blijft dan echter altijd nog eenige 
twijfel aan de juistheid van de waarneming over, ook al neemt men 
de sterkste vergrooting, waarover men beschikken kan, te baat. 
Volkomen zeker wordt evenwel de waarneming, als men beelden 
